Azərbaycanda təbii əhali artımının zəifləməsi sürətlənib. 2026-cı ilin yanvar-iyul aylarında ölkədə 48954 uşaq doğulub, 35829 nəfər vəfat edib. Beləliklə, cəmi yeddi ayda təbii artım 13125 nəfər təşkil edib.
MSNews.az xəbər verir ki, Dövlət Statistika Komitəsinin məlumatına əsasən, ötən ilin eyni dövründə 54898 doğum və 34994 ölüm qeydə alınmışdı. Təbii artım həmin vaxt 19904 nəfər idi. Bu isə 2026-cı ilin ilk yeddi ayında təbii artımın illik müqayisədə təxminən 34% azalması deməkdir.
Doğumların sayı bir ildə təxminən 10,8% azalıb, ölüm hallarının sayı isə 2,4% artıb. Hər 1000 nəfərə düşən doğum göstəricisi 9,2-dən 8,2-yə, ölüm göstəricisi isə 5,9-dan 6,0-a yüksəlib.
Uzunmüddətli dinamika da azalmanı göstərir. Təbii əhali artımı 2022-ci ildə 62036, 2023-cü ildə 53625, 2024-cü ildə 44119, 2025-ci ildə isə 36041 nəfər olub. Yeddi aylıq hazırkı temp ilin sonunadək dəyişməz qalsa, 2026-cı il üzrə göstərici sadə hesablamayla təxminən 22,5 min nəfər ola bilər. Lakin bu rəqəm rəsmi proqnoz deyil, mövcud tempin 12 aya mexaniki şəkildə tətbiqidir.
Doğulan uşaqların 53,4%-i oğlan, 46,6%-i qızdır. Bu, təxminən hər 100 qıza 115 oğlan deməkdir. BMT-nin Əhali Fondu normal bioloji nisbətin təxminən 102–106 oğlan/100 qız olduğunu bildirir və Azərbaycanda doğuş zamanı uzunmüddətli cins disbalansını daha əvvəl cinsə görə seçim problemi ilə əlaqələndirib. Bununla belə, yalnız 2026-cı ilin yeddi aylıq göstəricisinə əsaslanaraq konkret olaraq neçə halın selektiv abortla bağlı olduğunu müəyyən etmək mümkün deyil.
Abort statistikası da diqqət çəkir. Səhiyyə Nazirliyinin məlumatlarına əsasən, 2025-ci ildə Azərbaycanda 95117 abort qeydə alınıb. Həmin il 95875 doğuşun olması hər 100 doğuşa təxminən 99 abort düşməsi deməkdir. Lakin bu göstərici bütün abortların selektiv xarakter daşıdığı anlamına gəlmir.
Nikahların sayında da nəzərəçarpacaq azalma var. İlk yeddi ayda 22130 nikah rəsmiləşdirilib ki, bu da 2025-ci ilin eyni dövründəki 27509 nikahla müqayisədə 19,6% azdır. Hər 1000 nəfərə düşən nikahların sayı 4,6-dan 3,7-yə enib. Eyni dövrdə 1 678 boşanma qeydə alınıb və boşanma əmsalı 2,0 səviyyəsində qalıb.
Rəqəm baxımından boşanmaların sayı yeddi aylıq nikah sayının təxminən 52,8%-nə bərabərdir.
Eyni zamanda, hazırkı statistika Azərbaycan əhalisinin artıq azaldığını göstərmir. Əksinə, 2026-cı il avqustun 1-nə ölkə əhalisinin sayı ilin əvvəlindən 14215 nəfər artaraq 10 milyon 276 min 566 nəfərə çatıb. Buna görə daha dəqiq ifadə odur ki, ölkədə əhali artımı davam edir, lakin təbii artım tempi sürətlə zəifləyir.
