Sosial media nəhəngi “Meta” (Facebook və Instagram platformalarının sahibi) tənzimləyicilərin fırıldaqçı reklamçılara qarşı sərt tədbirlər görməsini əngəlləmək üçün daxili “playbook” hazırlayıb.
Yaponiyanın tənzimləyiciləri keçən il “Facebook” və “Instagram”-da yayılmış açıq-aşkar fırıldaq reklamlarından narazı qalmışdılar. Bu reklamlar saxta investisiya sxemlərindən tutmuş, süni intellektlə hazırlanmış məşhur şəxslərin məhsul tövsiyələrinə qədər müxtəlif fırıldaqları əhatə edirdi. “Meta”, sənədlərə görə, Yaponiyanın bütün reklamçıların kimliyini təsdiqləməsini tələb edə biləcəyindən qorxurdu — bu addım fırıldağı azaldacaq, lakin şirkətin gəlirinə təsir göstərəcəkdi.
Sənədlər göstərir ki, “Meta” əvvəlcə fırıldaq reklamlarının miqdarını azaltmaq üçün daxili nəzarət tədbirləri həyata keçirdi. Eyni zamanda, problemli reklamları yapon tənzimləyicilərinin “Ad Library” axtarışlarında görünməz etmək üçün xüsusi üsullar tətbiq etdi. Bu addım reklamların axtarış nəticələrində daha az görünməsini təmin etməklə, tənzimləyicilərə platformanın fırıldaqları uğurla məhdudlaşdırdığı təəssüratını yaratdı.
“Meta”-nın daxili sənədləri göstərir ki, şirkət bu taktikanı digər bazarlarda, o cümlədən ABŞ, Avropa, Hindistan, Avstraliya, Braziliya və Tailandda da istifadə etməyə başladı. Sənədlərdə taktika “ümumi qlobal playbook” adlandırılır və tənzimləyiciləri yubatmaq, reklamçıların kimlik təsdiqləməsini isə yalnız qanun məcbur edərsə həyata keçirmək strategiyasını əhatə edir.
Keçmiş “Meta” fırıldaq araşdırıcısı Sandip Abraham bildirib ki, bu addım “tənzimləyici teatrı” xarakteri daşıyır və “Ad Library”-nin təqdim etdiyi şəffaflığı pozur:
“Meta platformalarında reklamların həqiqi vəziyyətini əks etdirmək əvəzinə, şirkət sadəcə tənzimləyicilərə özünü yaxşı göstərməyə çalışır.”
“Meta” sözçüsü Endi Stoun isə “Reuters”-ə bildirib ki, fırıldaq reklamlarını axtarış nəticələrindən silmək yanıldıcı deyil. Stoun qeyd edib ki, sistemli yoxlamalar nəticəsində bloklanan reklamlar platformadan da çıxarılır və şirkət skem qarşı tədbirləri digər alətlərlə birlikdə tətbiq edir.
Sənədlər həmçinin göstərir ki, “Meta” üçün fırıldaq reklamları illik milyardlarla dollar gəlir mənbəyidir. “Reuters”-in araşdırmaları göstərib ki, yalnız yüksək riskli fırıldaq reklamları şirkətə illik 7 milyard dollara qədər gəlir gətirir.
“Meta”, universal reklamçı təsdiqləməsi kimi tənzimləyici tələblərdən yayınmaq üçün “reaktiv yanaşma” tətbiq edir: yalnız qanun məcbur edərsə bütün reklamçıların kimliyini təsdiqləyir. Şirkət Tayvan və Sinqapur kimi bazarlarda belə sistemi məcburi olaraq tətbiq etməyə başlayıb.
Sənədlər göstərir ki, “Meta” reklam fırıldaqlarına qarşı tədbirlərini lokallaşdırır: bir bazarda bloklanan reklamlar digər bazarlarda göstərilməyə davam edir, beləliklə, fırıldaqların “yerdəyişməsi” baş verir. Bu taktikalar şirkətə tənzimləyicilərin təsirini gecikdirməyə imkan verir, gəlir isə qorunur.
“Reuters”-in araşdırması göstərir ki, “Meta” tənzimləyicilərlə koordinasiyalı iş aparır, lakin əsas məqsəd şirkətin reklam gəlirlərini və kontrolunu qorumaqdır.
