Rusiyanın bir sıra ən varlı iş adamları iqtisadi vəziyyət, dövlət büdcəsi və aktivlərinin müsadirə olunması ilə bağlı narahatlıqlar fonunda milyardlarla dolları ölkə xaricinə köçürürlər.
MSNews.az xəbər verir ki, “Bloomberg” bu barədə altı zəngin rusiyalıya, həmçinin ölkə milyarderlərinin qərarları ilə tanış olan digər mənbələrə istinadən məlumat yayıb. Agentliyin mənbələri son bir il ərzində bir neçə iri biznesmenin aktivlərinin müəyyən hissəsini Rusiyadan çıxardığını bildiriblər.
Mənbələrə görə, bu proses son aylarda sürətlənib. Rusiyanın zəngin şəxslərinin portfellərində kriptovalyuta, qızıl, xaricdə daşınmaz əmlak və özəl investisiya fondlarının payı artırılıb. Xüsusilə Körfəz ölkələrindəki investisiya imkanlarına marağın çoxaldığı qeyd olunur.
Bir rusiyalı iş adamı dövlətin zəngin şəxslərə təzyiqinin güclənməsi ilə bağlı narahatlıq səbəbindən vəsaitlərini Kipr və Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinə köçürməyə başladığını bildirib. Digər mənbələr isə BƏƏ, Türkiyə və Səudiyyə Ərəbistanına yatırımlarını davam etdirdiklərini deyiblər. Afrikaya və Monakodakı daşınmaz əmlaka sərmayə qoyuluşunun artdığı da bildirilir.
“Bloomberg” tərəfindən nəzərdən keçirilən sənədlər arasında korporativ reyestr məlumatları və daşınmaz əmlak alışlarına dair qeydlər də yer alıb. Bununla belə, əməliyyatların əksəriyyəti ictimaiyyətə açıq olmadığından prosesin dəqiq miqyasını müəyyənləşdirmək çətindir.
İki anonim mənbə 2026-cı ilin əvvəlindən Rusiyadan qeyri-rəsmi kanallarla çıxarılan kapitalın həcmini on milyardlarla dollar qiymətləndirib. Bu hesablamaya rəsmi statistikada görünməyən kriptovalyuta əməliyyatları da daxil ola bilər. Lakin həmin rəqəm dövlət qurumları tərəfindən təsdiqlənməyib və müstəqil şəkildə yoxlanılması mümkün deyil.
Zəngin rusiyalıların narahatlığının əsas səbəblərindən biri ölkə daxilində aktivlərin dövlət nəzarətinə keçirilməsi hallarının artmasıdır. Rusiya Baş Prokurorluğunun açıqlamasına əsasən, 2025-ci ildə ümumi dəyəri 4 trilyon rubldan çox olan aktivlər dövlət mülkiyyətinə qaytarılıb. Son dövrdə Vadim Moşkoviç, Konstantin Strukov və Moskvanın Domodedovo hava limanının keçmiş sahibi Dmitri Kamenşik kimi iş adamları iri aktivlər üzərində nəzarəti itiriblər.
“The Straits Times” nəşrinin “Bloomberg”ə istinadən yaydığı əvvəlki materialda 2025-ci ildə yalnız korrupsiya işləri çərçivəsində 1,1 trilyon rubl dəyərində aktivin müsadirə edildiyi bildirilirdi. Bu göstəricinin 2024-cü illə müqayisədə təxminən səkkiz dəfə çox olduğu qeyd olunurdu.
Məlumata görə, rusiyalı biznesmenlər həmçinin dövlətin onlardan büdcəyə və hərbi xərclərə daha çox maliyyə ayırmalarını tələb edə biləcəyindən ehtiyatlanırlar. Martda Prezident Vladimir Putinlə keçirilmiş qapalı görüşdə milyarder Süleyman Kərimov biznes nümayəndələrinin dövlətə böyük məbləğdə vəsait verməsini təklif edib. Kreml isə iş adamlarından birbaşa ödəniş tələb edildiyini təkzib edib.
Bank sektorundakı vəziyyət də narahatlıq doğuran amillər sırasında göstərilir. Rusiyalı bank nümayəndələrinin ötən ildən maliyyə təşkilatlarının balanslarında borcların artması barədə xəbərdarlıq etdikləri, Makroiqtisadi Təhlil və Qısamüddətli Proqnozlaşdırma Mərkəzinin isə mayda mümkün sistemli bank böhranının əlamətlərini gördüyünü açıqladığı bildirilir.
Bununla yanaşı, məlumat bütün rusiyalı milyarderlərin ölkədən kapital çıxardığını göstərmir. “Bloomberg”in araşdırması bir neçə iş adamının hərəkətlərinə və kimliyi açıqlanmayan mənbələrin qiymətləndirmələrinə əsaslanır. Kreml sözçüsü Dmitri Peskov nəşrin məsələ ilə bağlı şərh sorğusuna cavab verməyib.
