Polşada nə baş verir?

Polşada Konstitusiya Məhkəməsi ətrafında yaranan qarşıdurma ölkədə ciddi siyasi böhrana səbəb olub. Paytaxt Varşavada məhkəmənin ərazisinə polis qüvvələri cəlb edilib, qurumun rəhbərliyinin səlahiyyətlərinin dayandırılması barədə məlumat yayılıb. Hadisələr fonunda Prezident Karol Navrotski Seneqala uçuşunu yarımçıq dayandıraraq təcili Polşaya qayıtmaq qərarı verib. Müxalifət baş verənləri dövlət çevrilişinə cəhd kimi qiymətləndirir.

MSNews.az xəbər verir ki, hadisələr oktyabrın 30-da Konstitusiya Məhkəməsində hakimlərin təyinatı və rəhbərliyin səlahiyyətləri ilə bağlı uzun müddətdir davam edən hüquqi-siyasi mübahisə fonunda baş verib. Məlumatı “Reuters”, “Euronews” və Polşanın yerli media qurumları yayıb.

Oktyabrın 30-da Varşavanın Şuxa prospektində yerləşən Konstitusiya Məhkəməsinin ətrafına çoxsaylı polis əməkdaşları cəlb edilib.

Polşanın paytaxt polis idarəsi bildirib ki, təhlükəsizlik tədbirləri məhkəmə hakimlərinin və əməkdaşlarının həyatına mümkün təhdidlər, eləcə də ictimai asayişin pozulması riskləri barədə daxil olmuş məlumatlar əsasında həyata keçirilir.

Polisin açıqlamasına görə, əməliyyat hakim Anna Korvin-Piotrovskanın müraciəti və məhkəmə binası ətrafındakı təhlükəsizlik vəziyyəti ilə əlaqədardır.

Polis əməkdaşları məhkəmənin ərazisində olduqlarını, lakin binanın daxilində əməliyyat keçirmədiklərini bildiriblər.

Bu açıqlama polislərin məhkəmə mühafizəçilərini zorla binadan çıxarması barədə yayılan məlumatlara cavab olaraq verilib.

Şvyontkovskinin vəzifəsindən qəti şəkildə azad edildiyi deyil, səlahiyyətlərinin dayandırıldığı barədə məlumat verilib. Bunun hüquqi qüvvəsi isə mübahisələndirilir.

“Belə bir məqamda Prezident Polşada olmalıdır. Seneqala uçuşumu yarımçıq dayandırıram. Geri qayıdıram”.

Polşa Prezident Administrasiyası da oktyabrın 30-da yayımladığı rəsmi açıqlamada qərarın Konstitusiya Məhkəməsi ətrafındakı hadisələrlə əlaqədar olduğunu təsdiqləyib.

“Konstitusiya Məhkəməsinə qarşı çevriliş baş verir. Tuskun qüvvələri məhkəməyə zorla daxil olur”, – deyə Kaçinski sosial şəbəkədə yazıb.

O, Polşanın polis dövlətinə çevrilməsi təhlükəsinin yarandığını iddia edib və tərəfdarlarını etirazları davam etdirməyə çağırıb. Kaçinski Prezident Navrotskini də səlahiyyətləri daxilində böhranın qarşısını almağa səsləyib.

Varşava polisinin məlumatına görə, Konstitusiya Məhkəməsi ətrafında keçirilən etirazlar zamanı bəzi iştirakçılar polis əməkdaşlarına təhlükəli əşyalar atıblar. Məhkəmənin ərazisinə hasardan keçərək daxil olan üç nəfər saxlanılıb.

Polis onların qanunsuz əraziyə daxilolma ilə bağlı məsuliyyətə cəlb oluna biləcəyini bildirib. Ərazidə təhlükəsizlik tədbirləri gücləndirilib və ictimai asayişin bərpası üçün polis müdaxiləsi davam etdirilib.

Polşada Konstitusiya Məhkəməsinin tərkibi və hakimlərin təyin edilməsi ilə bağlı mübahisələr bir neçə ildir davam edir.

Hazırkı Baş nazir Donald Tuskun rəhbərlik etdiyi hakim koalisiya ilə Yaroslav Kaçinskinin PiS partiyası məhkəmə sisteminin idarə olunması məsələsində fərqli mövqelər tutur.

Mübahisənin əsas istiqamətləri bunlardır:

• Prezident Navrotski parlamentin seçdiyi altı hakimdən üçünün andiçməsini təmin etməyib.

• Konstitusiya Məhkəməsinin rəhbərliyi yeni parlament çoxluğunun seçdiyi hakimlərin fəaliyyətə başlamasına etiraz edib.

• Hakim koalisiya məhkəmənin fəaliyyətinin bərpası üçün dəyişikliklərə ehtiyac olduğunu bildirir.

• Müxalifət isə hökumətin addımlarını məhkəmə hakimiyyətinin müstəqilliyinə müdaxilə kimi qiymətləndirir.

Bu qarşıdurma Konstitusiya Məhkəməsinin normal fəaliyyətini uzun müddətdir çətinləşdirir. Hazırda baş verənlərin dövlət çevrilişi olduğunu təsdiqləyən müstəqil hüquqi qərar yoxdur.

PiS lideri Yaroslav Kaçinski və mövcud məhkəmə rəhbərliyini dəstəkləyən dairələr hadisələrə bu adla münasibət bildirirlər.

Polis və hökumət nümayəndələri isə təhlükəsizlik tədbirlərinin qanun çərçivəsində həyata keçirildiyini, məhkəmənin müstəqilliyinə müdaxilə edilmədiyini açıqlayıblar.