ABŞ mərkəzli “Drop Site News” nəşri Pakistanın keçmiş baş naziri İmran Xanın 2022-ci ildə hakimiyyətdən uzaqlaşdırılması ilə bağlı yeni sənədlər dərc edib. Nəşrin məlumatına görə, sənədlər Vaşinqtonun Xanın Rusiyaya səfəri və Ukrayna müharibəsi ilə bağlı “neytral” mövqeyindən narazı olduğunu, onun etimadsızlıq votumu yolu ilə vəzifədən getməsini isə ABŞ-Pakistan münasibətlərində dönüş nöqtəsi kimi gördüyünü göstərir.
Nəşr yazır ki, sənədlər Pakistanın Vaşinqtondakı səfiri Əsəd Məcid Xanla ABŞ dövlət katibinin Cənubi və Mərkəzi Asiya məsələləri üzrə köməkçisi Donald Lu arasında 7 mart 2022-ci ildə keçirilmiş görüşdən sonra hazırlanan məxfi diplomatik teleqramla bağlıdır.
Teleqrama görə, Donald Lu pakistanlı səfirə bildirib ki, İmran Xana qarşı etimadsızlıq votumu uğurlu olarsa, Vaşinqtonun onun hökuməti ilə bağlı narazılıqları aradan qalxa bilər. “Drop Site News”-un təqdim etdiyi sənədə əsasən, Lu “baş nazirə qarşı etimadsızlıq votumu uğurlu olarsa, Vaşinqtonda hər şey bağışlanacaq” mesajını verib.
“Drop Site News” yazır ki, həmin teleqram əvvəllər “cypher” adı ilə tanınan sənəd kimi gündəmə gəlmişdi, lakin nəşr indi sənədin tam versiyasını dərc etdiyini bildirir. Məqalədə qeyd olunur ki, müəlliflər teleqramın məzmununu daha əvvəl yayımlasalar da, mənbənin təhlükəsizliyi səbəbindən sənədin özünü açıqlamırdılar; indi isə sənədin “tarixi qeydin bir hissəsi” kimi tam yayımlandığı bildirilir.
İmran Xan həmin görüşdən təxminən bir ay sonra — 2022-ci il aprelin 9-da parlamentdə etimadsızlıq votumu nəticəsində vəzifəsindən uzaqlaşdırılıb. Xanın devrilməsindən sonra onun partiyası “Pakistan Tehreek-e-Insaf” ciddi təzyiqlərlə üzləşib, seçki simvolundan məhrum edilib və 2024-cü il seçkilərində öz adı ilə namizəd irəli sürmək imkanını itirib.
Xan və həyat yoldaşı Buşra Bibi sonradan bir sıra korrupsiya, məhkəməyə hörmətsizlik və milli təhlükəsizlik ittihamları üzrə həbs olunublar. İmran Xan hələ də həbsdədir və ötən ildən təkadamlıq kamerada saxlanılır.
Bu sənəd ətrafında mübahisə yeni deyil. 2023-cü ildə “The Intercept” də oxşar məzmunlu məxfi diplomatik teleqramı dərc etmişdi. Həmin vaxt “Voice of America” yazırdı ki, sənəddə Donald Lu “etimadsızlıq votumu uğurlu olarsa, Vaşinqtonda hər şey bağışlanacaq” ifadəsini işlətməkdə göstərilirdi.
ABŞ tərəfi isə bu iddiaları rədd edir. Donald Lu 2024-cü ildə ABŞ Konqresində çıxışı zamanı Vaşinqtonun İmran Xanın hakimiyyətdən uzaqlaşdırılmasında rol oynaması barədə ittihamları “yalan” və “tamamilə əsassız” adlandırıb. O bildirib ki, ABŞ Pakistanın suverenliyinə hörmət edir və ölkə liderlərini yalnız Pakistan xalqı demokratik proses vasitəsilə seçməlidir.
