Beynəlxalq Olimpiya Komitəsi (BOK) qadın kateqoriyasında iştirak qaydalarını sərtləşdirən yeni siyasət qəbul edib.
“Associated Press”in yaydığı məlumata görə, yeni qaydaya əsasən, Olimpiya Oyunlarında və BOK-a bağlı digər yarışlarda qadın kateqoriyasında iştirak yalnız “bioloji qadınlar” üçün mümkün olacaq. Qaydanın 2028-ci ildə Los-Anceles Olimpiadasından etibarən tətbiq ediləcəyi bildirilir.
“APNews” yazır ki, uyğunluq idmançının karyerası ərzində bir dəfə aparılacaq məcburi gen testi ilə müəyyən ediləcək. Bu test kişi cinsiyyət inkişafı ilə əlaqələndirilən SRY geninin olub-olmamasını yoxlayacaq.
BOK qərarı “qadın kateqoriyasında ədalət, təhlükəsizlik və bütövlüyün qorunması” ilə əsaslandırır. Nəşrin məlumatına görə, komitə kişi yetkinlik dövrü və testosteronun bəzi idman növlərində davamlı fiziki üstünlüklər yarada biləcəyinə dair elmi arqumentlərə istinad edir.
Məlumata əsasən, qayda yalnız transqadınlara deyil, bəzi cinsi inkişaf fərqlilikləri olan idmançılara da təsir göstərə bilər. “APNews” bu kontekstdə Kaster Semenya kimi atletlərin adının yenidən müzakirəyə çıxdığını qeyd edir. Eyni zamanda, qərarın kütləvi idman və həvəskar səviyyəli yarışlara şamil olunmadığı vurğulanır.
Bu qərar BOK-un əvvəlki yanaşmasından ciddi dönüş sayılır. Çünki komitə daha əvvəl vahid qadağa tətbiq etmək əvəzinə, qaydaların böyük hissəsini ayrı-ayrı idman federasiyalarının ixtiyarına buraxmışdı. Nəşrin bundan əvvəlki materialında qeyd olunurdu ki, BOK rəhbərliyi 2026-cı ilin əvvəlində yeni siyasət açıqlamağı hədəfləyirdi.
Son aylarda bir sıra beynəlxalq federasiyalar da oxşar yoxlama mexanizmlərinə keçib. “APNews” daha əvvəl həm xizək idmanı üzrə FIS-in, həm də bəzi digər qurumların qadın kateqoriyası üçün SRY və ya Y xromosomu əsaslı birdəfəlik test siyasəti qəbul etdiyini yazmışdı. Bu baxımdan BOK-un son qərarı daha geniş beynəlxalq tendensiyanın davamı kimi görünür. Bu, mövcud xəbərlərə əsaslanan analitik nəticədir.
