ABŞ Prezidenti Donald Tramp Vaşinqtonun İranla müharibədən sonra ölkədə mövcudluğunu davam etdirə və İran neftindən faydalanmağa çalışa biləcəyini istisna etməyib.
MSNews.az xəbər verir ki, Tramp bunu İrlandiyaya səfəri zamanı jurnalistlərin suallarını cavablandırarkən deyib. “Reuters” onun sözlərini belə çatdırır:
“Biz sonda İrandan çıxacağıq — əgər Venesuelada olduğu kimi qalmaq və nefti saxlamaq qərarına gəlməsək”.
Tramp əlavə edib ki, Venesuela ilə enerji əməkdaşlığından əldə olunan ABŞ gəlirləri oradakı hərbi əməliyyatların xərcini “dəfələrlə ödəyib”. Bununla belə, prezident İranla bağlı konkret mexanizm, hüquqi çərçivə və ya hərbi yerləşdirmə planı açıqlamayıb. Buna görə bəyanat hazırda rəsmi şəkildə təsdiqlənmiş siyasət qərarı deyil.
Tramp mümkün modeli ABŞ-nin Venesuela ilə avqustda elan etdiyi enerji razılaşması ilə müqayisə edib. “Reuters” yazır ki, 25 illik razılaşma 17 strateji neft yatağının işlənməsini və hasilatın gündəlik 1,5 milyon bareldən yuxarı qaldırılmasını nəzərdə tutur. Tramp administrasiyası ABŞ tərəfinin 65 milyard bareldən çox təsdiqlənmiş ehtiyatla bağlı layihələrdə əhəmiyyətli nəzarət əldə etdiyini bildirib. Venesuela hakimiyyəti isə təbii ehtiyatlar üzərində ölkənin mülkiyyət və suverenliyinin saxlandığını vurğulayır.
ABŞ prezidenti İranla müharibənin bu il başa çata biləcəyi barədə əvvəlki proqnozunu da təkrarlayıb. O, bunun ABŞ-də noyabrda keçiriləcək aralıq seçkilərindən sonra baş verə biləcəyini söyləyib. “Reuters” daha əvvəl Trampın müharibənin seçkilərdən dərhal sonra sona çatacağına inandığını bildirdiyini yazmışdı.
Tramp həmçinin Tehranın sülh razılaşması üçün ABŞ-yə “daim zəng etdiyini” iddia edib və Vaşinqtonun yalnız özü üçün məqbul hesab etdiyi razılaşmanı qəbul edəcəyini söyləyib. “Reuters” qeyd edir ki, İran tərəfi əvvəllər ABŞ prezidentinin Tehran rəhbərliyinin danışıqlar üçün davamlı müraciət etdiyi barədə oxşar iddialarını rədd edib.
İran müharibəsi və Hörmüz boğazındakı gərginlik qlobal enerji bazarlarına ciddi təsir göstərib. “Reuters”in məlumatına görə, müharibədən əvvəl dünya neft tədarükünün təxminən beşdə biri Hörmüz boğazından keçirdi. Son aylarda bölgədəki hərbi qarşıdurma və nəqliyyat marşrutlarının pozulması neft və yanacaq qiymətlərinə əlavə təzyiq yaradıb.
