Moldovanın baş nazirinin müavini və xarici işlər naziri Mixay Popşoy Rumıniya ilə mümkün birləşmə barədə referendum keçiriləcəyi təqdirdə bu təşəbbüsün lehinə səs verəcəyini bildirib.
MSNews.az xəbər verir ki, “Vocea Basarabiei” telekanalına müsahibəsində Popşoy Moldova ilə Rumıniyanın birləşməsi mövzusunun ictimai müzakirələrdə tabu kimi qəbul edilməməli olduğunu deyib. Onun sözlərinə görə, bu məsələ Moldova siyasi prosesinin bir hissəsidir və ölkədə unionist cərəyan mövcud olub, bu gün də qalmaqdadır.
Nazir bildirib ki, belə bir perspektiv yalnız real siyasi və ictimai zəmin yarandıqda ciddi şəkildə müzakirə oluna bilər. Popşoyun sözlərinə görə, həm Prut çayının bir, həm də digər sahilində — yəni Moldova və Rumıniyada — kifayət qədər açıq münasibət və ciddi ictimai dəstək formalaşarsa, məsələ gələcəkdə daha konkret şəkildə gündəmə gətirilə bilər.
Mümkün referendumda necə səs verəcəyi barədə suala cavab verən Popşoy Rumıniya vətəndaşı olduğunu xatırladıb və bu səbəbdən birləşmənin əleyhinə səs verə bilməyəcəyini deyib.
Bununla belə, Moldova XİN rəhbəri hazırkı mərhələdə Kişinyovun əsas strateji prioritetinin Avropa İttifaqına inteqrasiya olduğunu vurğulayıb. O bildirib ki, Moldova hazırda “böyük Avropa ailəsinə” qoşulmağa, Rumıniya da daxil olmaqla Avropadakı tərəfdaşları ilə eyni siyasi və iqtisadi məkanda birləşməyə fokuslanıb.
“Moldpres”in yanvarda yaydığı məlumatda da Popşoy oxşar mövqedən çıxış etmişdi. Həmin vaxt o bildirmişdi ki, Moldova kimi demokratik dövlətdə belə qərar yalnız geniş vətəndaş çoxluğunun dəstəyi ilə qəbul edilə bilər. Nazir əlavə etmişdi ki, birləşmə kimi addımlar sadə siyasi qərar deyil və yalnız ölkənin suverenliyi, ərazi bütövlüyü və vətəndaşların təhlükəsizliyi ciddi təhdid altında olduqda gündəmə gələ bilər.
Mövzu Moldova Prezidenti Maya Sandunun bu ilin əvvəlində verdiyi açıqlamadan sonra yenidən aktuallaşıb. “Reuters”in məlumatına görə, Sandu mümkün referendumda Rumıniya ilə birləşmənin lehinə səs verəcəyini bildirmiş, lakin əhalinin əksəriyyətinin hazırda bu ideyanı dəstəkləmədiyini və Avropa İttifaqına üzvlüyün daha real hədəf olduğunu vurğulamışdı.
“Anadolu Agentliyi” də Popşoyun əvvəlki açıqlamasına istinadən yazır ki, Moldova rəsmiləri Rumıniya ilə birləşmə məsələsini yalnız xalqın geniş dəstəyi olduğu halda demokratik qərar kimi mümkün sayırlar. Nazir həmin vaxt Rusiyanın Ukraynaya qarşı müharibəsi fonunda Moldovanın təhlükəsizlik mühitinin daha mürəkkəb hala gəldiyini də qeyd etmişdi.
Moldova və Rumıniya arasında tarixi, dil və mədəni bağlılıq mövcuddur. Moldova Birinci və İkinci dünya müharibələri arasında Rumıniyanın tərkibində olub, daha sonra Sovet İttifaqına birləşdirilib və 1991-ci ildə müstəqillik qazanıb. “Reuters”in məlumatına görə, təxminən 1,5 milyon Moldova vətəndaşı Rumıniya vətəndaşlığına malikdir.
Bununla belə, birləşmə ideyası Moldova cəmiyyətində hələ də mübahisəli məsələ olaraq qalır. “Top-Center”in təhlilində qeyd olunur ki, mövcud sorğularda Moldovanın Rumıniya ilə birləşməsinə dəstək Avropa İttifaqına inteqrasiya dəstəyindən xeyli aşağıdır. Bu isə Kişinyovun rəsmi siyasətində birləşmədən daha çox Avropa inteqrasiyasına üstünlük verilməsinin əsas səbəblərindən biri kimi göstərilir.
Beləliklə, Popşoyun açıqlaması Moldova siyasi diskursunda Rumıniya ilə birləşmə mövzusunun açıq müzakirə olunmasının tərəfdarı kimi qiymətləndirilir. Lakin bu, Kişinyovun yaxın müddətdə Rumıniya ilə birləşmə üzrə rəsmi prosesə başlayacağı anlamına gəlmir. Moldova hökumətinin hazırkı əsas strateji xətti Avropa İttifaqına inteqrasiya olaraq qalır.
