Dünya bazarında neft qiymətləri yenidən kəskin yüksələrək son beş ayın ən yüksək səviyyələrindən birinə çatıb. Brent markalı neftin bir bareli 111 dolları, ABŞ-nin WTI markalı nefti isə 100 dolları ötüb. Qiymət artımının əsas səbəblərindən biri İran ətrafındakı hərbi gərginlik və Hörmüz boğazında neft tankerlərinin təhlükəsizliyinə yaranan təhdidlərdir.
MSNews.az xəbər verir ki, oktyabrın 20-də beynəlxalq enerji bazarlarında ciddi qiymət dəyişkənliyi müşahidə olunub.
Ticarət sessiyası ərzində Brent markalı neftin qiyməti 111 dolları keçərək may ayından bəri ən yüksək göstəricilərdən birinə yüksəlib.
ABŞ-nin West Texas Intermediate (WTI) markalı nefti də 100 dollarlıq həddi aşıb. Lakin qiymətlər gün ərzində dəyişib. Oktyabrın 21-də səhər saatlarında “Reuters” agentliyinin açıqladığı məlumatlara əsasən, Brent nefti 110,38 dollar, WTI isə 99,18 dollar səviyyəsində ticarət olunub.
Hörmüz boğazında hücumlar bazarı narahat edir
Qiymətlərin yüksəlməsinə təsir göstərən əsas amillərdən biri Hörmüz boğazında və Oman körfəzində gəmilərə qarşı hücumların davam etməsidir.
Gəmi hərəkətlərini izləyən “Kpler” şirkətinin məlumatına görə, son iki həftə ərzində regionda gəmilərə qarşı ən azı 18 hücum qeydə alınıb. İranın İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun Hərbi Dəniz Qüvvələri oktyabrın 20-də boğazın cənub hissəsində bir neft tankerinin minaya düşərək alovlandığını açıqlayıb.
İran tərəfi gəminin müəyyən edilmiş qaydaları pozduğunu iddia etsə də, hadisənin bütün detalları müstəqil şəkildə təsdiqlənməyib.
Neft bazarları üçün əsas təhlükə Hörmüz boğazından enerji daşımalarının pozulması ehtimalıdır.
Fars körfəzi ölkələrinin neft ixracında mühüm rol oynayan bu dəniz yolu ətrafında hərbi risklərin artması daşınma və sığorta xərclərinə də təsir göstərir.
Trampın Rusiya ilə bağlı addımları niyə qiymətləri aşağı salmır?
ABŞ Prezidenti Donald Trampın Rusiya neftinə dair son iqtisadi addımları və Moskva ilə təmasları enerji bazarlarında diqqətlə izlənilir. Lakin analitiklərin qiymətləndirməsinə görə, Rusiya ilə bağlı qərarlar qlobal neft bazarındakı bütün riskləri aradan qaldırmağa kifayət etmir.
Hazırda Yaxın Şərqdəki hərbi qarşıdurma, tankerlərə hücumlar və mümkün təchizat fasilələri qiymətlərin yüksək qalmasına təsir göstərən mühüm amillərdir.
Bundan başqa, ABŞ-da xam neft və neft məhsulları ehtiyatlarının azalması da qiymətlərə əlavə təzyiq yaradır. Amerika Neft İnstitutunun ilkin göstəricilərinə əsasən, oktyabrın 16-da başa çatan həftədə ABŞ-nin xam neft ehtiyatları 4,9 milyon barel azalıb.
Qiymətlər daha da yüksələ bilərmi?
Enerji bazarında növbəti dəyişikliklər əsasən Yaxın Şərqdə təhlükəsizlik vəziyyətindən və diplomatik danışıqların nəticələrindən asılı olacaq.
Hörmüz boğazında təhlükəsizlik problemlərinin dərinləşməsi neft daşımalarını çətinləşdirə və qiymətlərə əlavə təzyiq göstərə bilər.
