ABŞ-ın Suriya üzrə xüsusi nümayəndəsi Tom Barrak Süveyda vilayətində gərginliyin yenidən artmasından narahatlığını bildirib, tərəfləri təmkinə və dialoqa çağıraraq bölgənin Suriya dövlətinə reinteqrasiyasını nəzərdə tutan üçtərəfli yol xəritəsinə dəstəyini təsdiqləyib.
MSNews.az xəbər verir ki, Barrak “X” platformasındakı açıqlamasında 2025-ci ilin sentyabrında ABŞ, Suriya və İordaniya tərəfindən razılaşdırılmış planı Süveyda böhranından çıxış üçün əsas yol kimi göstərib. Onun sözlərinə görə, sənəd vilayətin “ləyaqətli şəkildə” Suriyaya reinteqrasiyasını, eyni zamanda dürzi icmasının Suriya vətəndaşları kimi bütün hüquq və öhdəliklərinin təmin edilməsini nəzərdə tutur.
Bu barədə “Anadolu Agentliyi” məlumat yayıb.
2025-ci il sentyabrın 16-da qəbul edilən yol xəritəsinə humanitar yardımın davam etdirilməsi, əsas xidmətlərin bərpası, didərginlərin geri qaytarılması, itkinlərin taleyinin müəyyənləşdirilməsi, yerli təhlükəsizlik qüvvələrinin yerləşdirilməsi, icmalararası barışıq və mülki şəxslərə qarşı cinayətlərdə iştirak edənlərin məsuliyyətə cəlb edilməsi daxildir. “SANA” və “Al Jazeera” həmin sənədin Suriyanın ərazi bütövlüyü və bütün vətəndaşların bərabər hüquqları prinsiplərinə əsaslandığını bildirir.
Barrak Süveydada effektiv idarəetmənin olmamasının silahlı qrupların yaranmış boşluğu doldurmasına şərait yaratdığını deyib. O, dürzi ictimai xadim Atif Hunaydinin “özbaşına saxlanıldığını və evindən çıxarıldığını” bildirib, ABŞ nümayəndələrinin onunla və son zorakılıqlardan zərər çəkən digər şəxslərlə əlaqə saxladığını qeyd edib. “The National” Barrakın dürzilər, ərəb tayfaları və qonşu ölkələr arasında dialoq və əməkdaşlığın davam etdirilməsini istədiyini yazır.
Süveydada fəaliyyət göstərən silahlı strukturlar arasında dürzi dini lider Hikmət əl-Hicri ilə əlaqəli “Milli Qvardiya” da var. Lakin Barrak son açıqlamasında əl-Hicrinin və ya bu qrupun adını birbaşa çəkməyib. “Hürriyet Daily News” yerli silahlı qrupların vilayətin böyük hissəsinə nəzarət etdiyini bildirir.
ABŞ nümayəndəsi təhlükəsizlik sahəsində güc tətbiq etmək hüququnun dövlət hakimiyyətinin əlində qalmalı olduğunu vurğulayıb. O, həmçinin Dəməşqin 2025-ci ilin iyulunda Süveydada baş verən zorakılıqlar zamanı hökumət qüvvələrinin iştirakı ilə törədilmiş cinayətləri araşdırmaq və təqsirləndirilən şəxsləri məhkəmə qarşısına çıxarmaq istiqamətində atdığı addımları müsbət qiymətləndirib.
Suriya Ədliyyə Nazirliyi iyulun 1-dən Süveyda hadisələri ilə bağlı bir sıra şəxslər barəsində açıq məhkəmə proseslərinin başladığını açıqlayıb. “SANA”nın məlumatına görə, işlərdən bir qismi Dəməşqdəki Hərbi Cinayət Məhkəməsinə göndərilib. Suriya hökumətinin araşdırması bəzi hökumət hərbçiləri və təhlükəsizlik əməkdaşları da daxil olmaqla müxtəlif tərəflərin ciddi pozuntularda iştirak etdiyini müəyyənləşdirib.
BMT-nin araşdırmasına görə, 2025-ci ilin iyulundakı qarşıdurmalarda hökumət qüvvələri, bədəvi silahlıları və dürzi qrupları tərəfindən törədilmiş bəzi əməllər hərbi cinayət təşkil edə bilər. 2026-cı ilin iyununda isə BMT Süveydanın reinteqrasiyası üzrə yol xəritəsinin həyata keçirilməsində ciddi irəliləyiş olmadığını bildirmişdi.
Barrak tərəfləri təhlükəsizliyin bərpası, məsuliyyətin təmin olunması, didərgin sakinlərin evlərinə qayıtması və dağıdılmış ərazilərin yenidən qurulması üçün dialoqu davam etdirməyə çağırıb.
