Dənizçilər niyə adi şalvar deyil, “kloş” şalvar geyinirdilər?

Dənizçilərin niyə kloş şalvar geyindiyi barədə maraqlı faktlar. Bu geyim elementinin təhlükəsizlik, rahatlıq və dəniz xidmətinin tələbləri ilə bağlı yaranma səbəbləri.

35

Tarix boyu dənizçilərin geyim forması yalnız estetik deyil, həm də praktiki səbəblərə görə formalaşıb. Bu geyim elementlərindən biri də aşağı hissəsi genişlənən və “kloş” adlanan şalvarlar olub. Mütəxəssislərin fikrincə, belə şalvarların seçilməsi ilk növbədə dəniz xidmətinin çətin şərtləri ilə bağlı idi.

Tarixi mənbələrə görə, geniş şalvarlar hələ yelkənli gəmilər dövründən dənizçilərin geyimində yer alırdı. 1813-cü ildə ABŞ kommodoru Stefan Dekatur tərəfindən tərtib edilmiş sənəddə Amerika freqatlarında xidmət edən matrosların geniş şalvar geyindiyi qeyd olunur. “Kloş” sözünün isə fransız dilində “zəng” mənasını verən ifadədən yarandığı bildirilir.

Dənizçilərin kloş şalvar geyinməsinin bir neçə mühüm səbəbi var idi.

Birincisi – hərəkət azadlığı. Gəmi göyərtəsində işləyən matroslar tez-tez ip və yelkənlərlə işləyir, dirəklərə qalxır və ağır fiziki iş görürdülər. Geniş şalvarlar hərəkəti məhdudlaşdırmır və rahatlıq təmin edirdi.

İkincisi – su ilə təmas zamanı rahatlıq. Şalvarların aşağı hissəsi geniş olduğu üçün onları tez qatlamaq mümkün idi. Bu isə göyərtəni yuyarkən və ya qayıqdan sahilə çıxarkən paltarın islanmasının qarşısını alırdı.

Üçüncüsü – təhlükəsizlik. Dənizçilər bəzən suya düşə bilirdilər. Belə hallarda geniş şalvarı ayaqqabını çıxarmadan tez soyunmaq mümkün idi. Bundan başqa, dənizçilər təlimlər zamanı şalvarın aşağı hissəsini bağlayaraq onu hava ilə doldurur və müvəqqəti üzmə vasitəsi kimi istifadə edirdilər.

Matros şalvarlarının ön hissəsində xüsusi “latsbant” adlanan qapaq tipli bağlama sistemi də olurdu. Bu konstruksiya şalvarın tez çıxarılmasına imkan verirdi və dar gəmi keçidlərində işləyərkən paltara ilişmə riskini azaldırdı.

Zaman keçdikcə kloş şalvarlar yalnız praktiki geyim elementi deyil, həm də dənizçi ənənəsinin simvoluna çevrildi. XIX əsrin sonu və XX əsrin əvvəllərində bu stil gənclər arasında moda halına gəldi.

Müasir dövrdə isə bir çox donanmalarda bu tip şalvarlardan istifadə edilmir və onların yerini daha dar və funksional formalı şalvarlar tutub. Buna baxmayaraq, kloş şalvarlar dəniz tarixinin və dənizçi mədəniyyətinin unudulmaz simvollarından biri olaraq qalır.