Yaponiyada pişiklər iqtisadiyyata 2,95 trilyon yen qazandırır

Yaponiyada “nekonomics” adlandırılan pişik iqtisadiyyatının 2026-cı ildə ölkə iqtisadiyyatına 2,95 trilyon yen töhfə verəcəyi proqnozlaşdırılır.

Yaponiyada pişiklərlə bağlı məhsul, xidmət və turizm bazarının iqtisadi təsiri 2026-cı ildə təxminən 2,95 trilyon yen səviyyəsində qiymətləndirilir. Kansai Universitetinin fəxri professoru Katsuhiro Miyamotonun hesablamasına görə, “nekonomics” — yaponca “neko” (“pişik”) və “economics” sözlərinin birləşməsindən yaranan anlayış — ölkə iqtisadiyyatına bu il 2 trilyon 948,8 milyard yen həcmində töhfə verə bilər. Bu rəqəm 2025-ci ildə keçirilmiş Osaka-Kansai Expo-nun iqtisadi təsirinə yaxın göstərici kimi təqdim olunur.

“The Guardian” yazır ki, Yaponiyada pişiklər artıq yalnız ev heyvanı deyil, həm də ədəbiyyatdan turizmə, pərakəndə satışdan kafe biznesinə qədər geniş sahələrdə iqtisadi dəyər yaradan mədəni simvola çevrilib. Tokio şəhərində “pişik məhəlləsi” kimi tanınan Yanaka Ginza bölgəsində pişik temalı suvenirlər, şirniyyatlar və xidmətlər həm yerli sakinləri, həm də xarici turistləri cəlb edir.

Yaponiya Ev Heyvanları Qidası Assosiasiyasının sorğusuna görə, 2025-ci ildə ölkədə 8,8 milyon ev pişiyi6,8 milyon it olub. Beləliklə, pişik və itlərin ümumi sayı təxminən 15,6 milyona çatır. Bu göstərici Yaponiyada 15 yaşadək uşaqların sayından çoxdur: rəsmi statistikaya əsasən, 2025-ci il aprelin 1-nə ölkədə 15 yaşadək uşaqların sayı 13,66 milyon olub.

Pişik sahiblərinin xərcləri də “nekonomics”in böyüməsində əsas rol oynayır.  Yaponiyada bir pişik saxlayan ailə heyvanın bütün həyatı ərzində orta hesabla təxminən 1,8 milyon yen xərcləyir. Bu məbləğə qida, baytarlıq, gigiyena, aksesuarlar və digər gündəlik xərclər daxildir.

Ekspertlər bildirirlər ki, pişik iqtisadiyyatının böyüməsində Yaponiyanın demoqrafik vəziyyəti də mühüm rol oynayır. Ölkədə doğumların azalması, tək yaşayan insanların və yaşlı əhalinin artması ev heyvanlarına emosional və sosial marağı gücləndirir. Bu səbəbdən pişiklər təkcə ailə üzvü kimi deyil, həm də turizm, reklam, sosial media, kitab bazarı və dizayn məhsulları üçün gəlir mənbəyi kimi çıxış edir.

Bununla belə, professor Miyamoto uzunmüddətli perspektivdə “nekonomics”in sabit qalacağına tam zəmanət vermir. Onun fikrincə, son illərdə inflyasiya bazarın nominal həcmini artırsa da, qiymət səviyyəsi sabitləşdikdən sonra pişik iqtisadiyyatının artım tempi zəifləyə bilər.

Beləliklə, Yaponiyada pişiklər ölkənin mədəni həyatının sevimli elementi olmaqla yanaşı, milyardlarla dollarlıq iqtisadi sektorun da mərkəzinə çevrilib. “Nekonomics” artıq Yaponiyada ev heyvanı bazarını aşaraq turizm, xidmət, pərakəndə satış və pop-mədəniyyətin mühüm hissəsinə çevrilən fenomen kimi qiymətləndirilir.