Meksika Prezidenti Klaudiya Şeynbaum ABŞ Prezidenti Donald Tramp administrasiyası ilə qarşıdurmadan qaçmağa çalışsa da, bu siyasət ölkə daxilində onun üzərində siyasi təzyiqləri artırır. Vaşinqtonla sərhəd təhlükəsizliyi, ticarət və narkokartellərə qarşı mübarizə sahəsində əməkdaşlıq edən Şeynbaum bir tərəfdən Meksika iqtisadiyyatını qorumağa, digər tərəfdən isə ölkənin suverenliyi ilə bağlı daxili narahatlıqları sakitləşdirməyə çalışır.
“The Wall Street Journal” yazır ki, əvvəlcə Tramp ilə praqmatik münasibət qurduğu üçün müsbət qiymətləndirilən Şeynbaum indi ABŞ-ın artan tələbləri və daxili siyasi narazılıqlar arasında daha çətin mövqedə qalıb.
Gərginliyi artıran əsas hadisələrdən biri Çihuahua ştatında narkotiklə mübarizə əməliyyatı ilə bağlı baş verən qəza olub. Aprelin 19-da keçirilən əməliyyatdan sonra iki ABŞ və iki Meksika rəsmisi avtomobil qəzasında həlak olub. ABŞ rəsmilərinin MKİ əməkdaşları olduğu bildirilir, lakin Meksika hökuməti onların ölkə ərazisində fəaliyyətinə federal səviyyədə icazə verilmədiyini açıqlayıb.
Şeynbaum hadisədən sonra açıq diplomatik böhrandan qaçmağa çalışıb. O, ABŞ ilə münaqişə istəmədiyini, lakin Meksika qanunlarına və suverenliyinə hörmət edilməli olduğunu bildirib. Meksika hökuməti Vaşinqtona diplomatik nota göndərərək bu cür əməliyyatların federal hökumətin məlumatı və razılığı olmadan təkrarlanmamalı olduğunu vurğulayıb.
Hadisə Çihuahua ştatında da siyasi nəticələr doğurub. Ştat prokuroru Sesar Xauregi Moreno ABŞ əməkdaşlarının əməliyyatda iştirakı ilə bağlı əvvəlcə ziddiyyətli açıqlamalar verdikdən sonra istefa verib. Meksikanın təhlükəsizlik qurumları isə xarici agentlərin ölkə ərazisində əməliyyat keçirməsindən xəbərsiz olduqlarını bildirib.
Tramp administrasiyası Meksikadan kartellərə qarşı daha sərt addımlar gözləyir. “Reuters” yanvar ayında yazmışdı ki, ABŞ Meksikaya kartellərlə mübarizədə Amerika qüvvələrinin istifadəsinə icazə verilməsi üçün təzyiq göstərib, Şeynbaum isə ABŞ hərbi müdaxiləsini istisna etdiyini açıqlayıb.
Bununla yanaşı, Meksika hökuməti kartellərə qarşı əməliyyatları gücləndirməyə çalışır. Meksika xüsusi təyinatlıları aprelin 27-də Xalisko Yeni Nəsil Kartelinin yüksək rütbəli komandirlərindən biri Audias Floresi — “El Jardinero”nu saxlayıb. Əməliyyat ABŞ hava müşahidəsi dəstəyi ilə 19 aylıq kəşfiyyat işindən sonra keçirilib.
Şeynbaumun əsas problemi ondadır ki, Vaşinqtonla əməkdaşlıq iqtisadi və təhlükəsizlik baxımından vacib olsa da, ABŞ agentlərinin Meksika ərazisində iştirakı ölkə daxilində suverenlik mübahisələrini gücləndirir. Onun ehtiyatlı tonu Tramp ilə açıq qarşıdurmadan yayınmaq üçün hesablanmış addım kimi görünür, lakin bu xətt həm müxalifətin, həm də öz siyasi bazasının bir hissəsinin tənqidinə səbəb olur.
Beləliklə, Şeynbaum ABŞ ilə əməkdaşlığı davam etdirmək və Meksikanın suverenlik həssaslığını qorumaq arasında incə balans qurmağa məcburdur. Tramp administrasiyasının kartellərə qarşı daha sərt və birbaşa addımlar istəməsi isə bu balansı daha da çətinləşdirir.
