Fransanın solçu “Boyun əyməyən Fransa” (La France Insoumise – LFI) partiyası 2027-ci il prezident seçkiləri ərəfəsində islamofobiya, antisemitizm və irqçiliyin digər formalarına qarşı mübarizəyə 1 milyard avro ayrılmasını təklif edib. Jan-Lük Melanşonun siyasi qüvvəsi müsəlman icmalarına təsirinə görə tənqid olunan 2021-ci il tarixli “separatizm” qanununun ləğvini də seçki proqramına daxil edib.
MSNews.az xəbər verir ki, bu müddəalar partiyanın noyabrın 6-da təqdim etdiyi, “L’Avenir en commun” (“Ortaq gələcək”) adlı yenilənmiş siyasi proqramda əksini tapıb.
Fransanın nüfuzlu “Le Monde” nəşrinin məlumatına görə, yeni proqramda ayrı-seçkiliklə mübarizəyə xüsusi diqqət ayrılıb. Bir milyard avroluq vəsait islamofobiya ilə yanaşı, antisemitizmə və irqçiliyin bütün formalarına qarşı mübarizəni əhatə edən fəaliyyət planı üçün nəzərdə tutulub.
Partiya diskriminasiya hallarının araşdırılması, qarşısının alınması və zərərçəkənlərin hüquqlarının müdafiəsi üçün dövlət mexanizmlərinin gücləndirilməsini təklif edir.
Proqramın ən çox diqqət çəkən müddəalarından biri 2021-ci ildə qəbul edilmiş “separatizm” qanununun ləğvidir.
Rəsmi adı “Respublika prinsiplərinə hörmətin möhkəmləndirilməsi haqqında qanun” olan sənəd 2021-ci il avqustun 24-də qəbul edilib. Qanun dini təşkilatların və ictimai birliklərin fəaliyyətinə, xaricdən maliyyələşmənin şəffaflığına və evdə təhsilə dövlət nəzarətini gücləndirib.
Fransa hökuməti həmin vaxt qanunun məqsədini dini radikalizmə, separatizmə və respublika prinsiplərini pozan fəaliyyətlərə qarşı mübarizə kimi izah etmişdi.
Lakin qanunun əleyhdarları, o cümlədən LFI, bəzi müddəaların dini azadlıqları və vətəndaş cəmiyyətinin fəaliyyətini məhdudlaşdırdığını müdafiə edirlər. Tənqidçilərin fikrincə, qanun formal olaraq bütün dini birliklərə şamil edilsə də, praktikada müsəlman təşkilatlarına daha güclü təsir göstərir.
Melanşonun partiyası bu məhdudiyyətlərin aradan qaldırılmasını dini etiqad azadlığının və vətəndaş hüquqlarının qorunması baxımından vacib hesab edir.
Bununla belə, proqramda mühüm bir istisna mövcuddur. LFI 2004-cü ildən Fransanın dövlət məktəblərində qüvvədə olan nəzərəçarpan dini simvolların, o cümlədən müsəlman hicabının qadağan edilməsi haqqında qanunun ləğvini təklif etmir.
“Le Monde” yazır ki, partiya 2021-ci il qanununun ləğvini açıq şəkildə dəstəkləsə də, məktəblərdə dini geyimlə bağlı 2004-cü il qanununa yenilənmiş proqramda toxunulmayıb.
Qeyd edək ki, bunlar qüvvəyə minmiş qərarlar deyil, 2027-ci il prezident seçkiləri üçün irəli sürülən siyasi təkliflərdir. Onların həyata keçirilməsi seçkilərin nəticələrindən, parlamentdəki qüvvələr nisbətindən və sonrakı qanunvericilik prosesindən asılı olacaq.
