Avropa İttifaqının müdafiə və kosmos məsələləri üzrə komissarı Andryus Kubilyus Avropa ölkələrinin Rusiya ilə yeni təhlükəsizlik sistemi barədə razılaşma əldə etməyə çalışmaq əvəzinə, öz müdafiə imkanlarını gücləndirməli olduğunu bəyan edib. Onun fikrincə, NATO-nun Avropadakı mövcudluğunun zəiflədilməsi Rusiyanın qonşu ölkələrə təzyiq imkanlarını artıra bilər.
MSNews.az xəbər verir ki, Kubilyus bu barədə noyabrın 9-da “Radio Svoboda” nəşrinə verdiyi müsahibədə danışıb. Avrokomissar Ukrayna müharibəsinin nizamlanması və Avropanın gələcək təhlükəsizlik sistemi ilə bağlı müzakirələrə münasibət bildirib.
“Kimsə Avropanın təhlükəsizlik arxitekturasını Rusiya ilə müzakirə etməyi təklif edəndə mən daha çox aqressiv Rusiyaya qarşı öz müdafiə arxitekturamızı necə qurmalı olduğumuzu düşünürəm”, – deyə Kubilyus vurğulayıb.
Avrokomissarın sözlərinə görə, nə NATO, nə də Avropa İttifaqı Rusiya üçün təhlükə yaradır. O, Moskvanın Şimali Atlantika Alyansının hərbi mövcudluğunun azaldılmasını tələb etməsinin arxasında gələcək geosiyasi planların dayana biləcəyini ehtimal edib.
“Rusiya niyə NATO-nun mövcudluğunun azaldılmasını və ya Avropa İttifaqının öz imkanlarını gücləndirmək səylərinin zəiflədilməsini tələb edir? Ola bilsin, Rusiya gələcəkdə atacağı növbəti addımları düşünür”, – deyə o bildirib.
Kubilyus hesab edir ki, NATO-nun Avropadakı hərbi imkanlarının məhdudlaşdırılması Moskvanın Baltikyanı ölkələrə, Polşaya, hətta Finlandiya və İsveçə qarşı təzyiq göstərməsini asanlaşdıra bilər. O, bu səbəbdən Avropanın müdafiə qabiliyyətinin gücləndirilməsini prioritet hesab etdiyini açıqlayıb.
Avrokomissar Rusiya Prezidenti Vladimir Putinin Ukraynada müharibənin başa çatdırılmasını nəzərdə tutan sülh sazişinə hazır olduğuna dair əlamətlər görmədiyini də bildirib.
Kubilyus ABŞ-ın vasitəçiliyi ilə Əbu-Dabidə keçirilən Rusiya–Ukrayna danışıqlarından gözləntilərini “kifayət qədər məhdud” adlandırıb. Onun fikrincə, danışıqlarda real irəliləyiş əldə olunması üçün Moskvanın mövqeyində dəyişiklik baş verməlidir.
Bu açıqlamalar Rusiyanın Əbu-Dabi danışıqlarında Avropa üçün yeni təhlükəsizlik sisteminin yaradılmasını əsas məsələlərdən biri kimi irəli sürdüyü vaxta təsadüf edir.
“Reuters” agentliyinin noyabrın 10-da yaydığı məlumata görə, Rusiya nümayəndə heyətindəki mənbə Ukrayna müharibəsinin nizamlanmasını daha geniş Avropa təhlükəsizlik razılaşmasının bir hissəsi kimi qiymətləndirib. Moskva danışıqlarda gələcək təhlükələrin qarşısının alınması və regional sabitlik mexanizmlərinin müzakirə olunmasını istəyir.
Bununla yanaşı, noyabrın 10-da Əbu-Dabidə ABŞ, Ukrayna, Avropa İttifaqı və bir sıra Avropa ölkələrinin nümayəndələri arasında ayrıca məsləhətləşmələr keçirilib. Avropa İttifaqı Şurasının rəsmi bəyanatında vurğulanıb ki, gələcək təhlükəsizlik razılaşmaları Ukraynanın suverenliyini və ərazi bütövlüyünü təmin etməli, NATO isə Avroatlantik kollektiv müdafiəsinin əsas sütunu olaraq qalmalıdır.
Beləliklə, Əbu-Dabi danışıqları fonunda Moskva və Avropa rəsmiləri gələcək təhlükəsizlik mexanizmlərinin necə qurulmalı olduğuna dair fərqli yanaşmalar nümayiş etdirirlər.
