Qədim dünyanın ən müəmmalı bölgələrindən biri sayılan Liviya antik müəlliflərin əsərlərində tez-tez əfsanə ilə gerçəyin iç-içə keçdiyi məkan kimi təqdim olunub. Atlas dağları ilə Nil çayı arasındakı bu geniş coğrafiya yunan və Roma dövrü mənbələrində həm sərt təbiəti, həm də qeyri-adi ictimai quruluşları ilə diqqət çəkib.
Antik tarixçi Herodotun məlumatına görə, Tritonis gölü ətrafında yaşayan Maxli və Ausi adlı tayfalar bölgənin ən maraqlı icmaları sırasında yer alırdı. Herodot yazır ki, bu tayfalar gölün ətrafında məskunlaşmışdı və onların adət-ənənələri digər xalqlardan ciddi şəkildə fərqlənirdi. O, Maxli tayfasının saçlarını başın arxa hissəsində, Ausi tayfasının isə ön hissəsində uzatdığını qeyd edir.
Roma alimi Böyük Plini isə məsələni daha da qeyri-adi şəkildə təsvir edərək Maxli tayfasını “androgen” və ya “hermafrodit” xüsusiyyətlərlə əlaqələndirib. Onun “Təbiət tarixi” əsərində bu icmanın iki cinsin xüsusiyyətlərini daşıdığı barədə məlumat verilir. Eyni ənənədə Aristotelə istinadla onların bədən quruluşunun qadın və kişi əlamətlərini birləşdirdiyi də qeyd olunur. Müasir tarixşünaslıq isə bu cür təsvirlərə ehtiyatla yanaşır və onları çox vaxt uzaq mədəniyyətlərin şişirdilmiş, simvolik və ya yanlış anlaşılan təsviri kimi dəyərləndirir.
Herodotun qeydlərində daha çox diqqət çəkən məqamlardan biri bu tayfaların qadınları ilə bağlıdır. Antik müəllif yazır ki, Maxli və Ausi tayfaları hər il yerli ilahənin şərəfinə mərasim keçirir, bu mərasimdə gənc qızlar iki dəstəyə ayrılaraq daş və çubuqlarla döyüşürdülər. Herodotun mətnində yaralanaraq ölənlərin “bakirə olmadıqları” üçün tanrıça tərəfindən qəbul edilmədiyi barədə inancdan da söz açılır. Bu məlumatlar antik dövrün dini ayinləri və keçid mərasimləri barədə təsəvvür yaratsa da, müasir tarixçilər bu təsvirlərin tam mənada fakt kimi qəbul edilməsinin çətin olduğunu vurğulayırlar.
Qədim Liviyanın bəzi tayfaları ilə bağlı matriarxal və ya ana xətti üzərindən qurulan ictimai münasibətlər barədə də fikirlər mövcuddur. Xüsusilə Ausi tayfası haqqında yayılan təsvirlərdə qadınların daha fəal ictimai mövqedə olduğu vurğulanır. Lakin bu məlumatların böyük hissəsi birbaşa arxeoloji sübutlardan deyil, antik müəlliflərin müşahidə və rəvayətlərindən qaynaqlandığı üçün tarixçilər onları ehtiyatla şərh edir.
