İranda iqtisadi çətinliklər nəticəsində başlayan kütləvi etiraz dalğası artıq hökumət daxilində fikir ayrılıqlarına və rəhbərlik səviyyəsində bölünmələrə səbəb olub.
İranın bir çox şəhərində davam edən nümayişlər tez-tez silahlı qarşıdurmalara çevrilir və təhlükəsizlik qüvvələri ilə etirazçılar arasında qarşıdurmanın miqyası genişlənir. Bu vəziyyət ölkə rəhbərliyi daxilində müxtəlif yanaşmaların meydana çıxmasına gətirib çıxarıb.
Etirazlar bir həftədən artıqdır ki, ölkənin böyük hissəsində davam edir və polis tərəfindən sərt əks-hərəkətlə qarşılanır. Nəticədə, rəsmi məlumatlara görə indiyədək təxminən 35 nəfər həyatını itirib, yüzlərlə adam yaralanıb və ən azı 1200 nəfər saxlanılıb. Etirazların səviyyəsi və qüvvətləndirilməsi də diqqət çəkir, çünki bəzi yerlərdə etirazçılar daş, molotov kokteyli və hətta ələ keçirdikləri silahlardan istifadə etməyə başlayıblar.
Bu mürəkkəb vəziyyət hökumətin daxilində də narazılıqlara yol açıb. Bəzi yüksək səviyyəli İran rəsmiləri etirazların arxasında ABŞ və İsrailin durduğunu iddia edərək xarici təsirləri əsas günahkar kimi göstərir. Digər tərəfdən, İran prezidenti Mesud Pezeşkiyan etirazların idarə olunmamasına görə məsuliyyəti öz üzərinə götürərək, “hər hansı bir uğursuzluq varsa, bunun günahı bizdədir, xaricdə düşmən axtarmağa ehtiyac yoxdur” şəklində bəyanat verib. Bu fikir ayrılığı ölkənin siyasi rəhbərliyində açıq fərqlilikləri ortaya qoyub.
Bu mürəkkəb daxili dinamika, İranın qarşılaşdığı iqtisadi və sosial böhranla birlikdə, həm etirazçıların tələblərini, həm də hakimiyyət daxilindəki strategiya fərqliliklərini daha da ciddi şəkildə gündəmə gətirir. Hazırda ölkədəki vəziyyətin necə formalaşacağına dair dəqiq proqnoz yoxdur, lakin bu bölünmələr İran siyasətində yeni və dərin təsirlərə səbəb ola bilər.
