Kosmos sənayesinin iki nəhəngi — İlon Maskın “SpaceX”-i ilə Ceff Bezosun “Amazon”-u arasında orbitdə təhlükəsizlik və “kosmik trafik” mövzusunda yeni gərginlik yaranıb. Mübahisə “SpaceX”-in ABŞ Federal Rabitə Komissiyasına təqdim etdiyi müraciətdən sonra yenidən alovlanıb.
Xəbərdə bildirilir ki, “SpaceX” “Amazon”-un “Project Kuiper” peyklərinin müəyyən edilmiş təhlükəsiz hündürlükdən xeyli yuxarı buraxıldığını iddia edir. Şirkətin təqdim etdiyi məlumatlara əsasən, 12 fevral 2026-cı ildə həyata keçirilən “Ariane 6” buraxılışı zamanı “Amazon” peykləri ayrılmış orbitdən təxminən 50-90 kilometr yuxarı yerləşdirilib və bu, toqquşma riskini artırıb. “SpaceX” həmçinin “Starlink” peyklərinin bundan sonra 30 dəfə toqquşmadan yayınma manevri etdiyini irəli sürür.
“Amazon” isə bu ittihamları qəbul etmir. Şirkət bildirir ki, buraxılış hündürlükləri icazə verilən sərhədlər və çeviklik payı daxilində olub. Amazon tərəfi həm də “SpaceX”-i ikili standartda ittiham edir və xatırladır ki, ötən il “Amazon” peyklərini oxşar hündürlüklərə məhz, “SpaceX” raketləri çıxarmışdı. Bununla belə, “Amazon” dördüncü missiyadan etibarən daha aşağı orbitlərdən istifadə etməyə söz verib.
Mübahisə fonunda orbitdə sıxlığın artması daha böyük təhlükəsizlik problemi kimi qiymətləndirilir. Həm “SpaceX”, həm də “Amazon”-un fəaliyyəti artıq yalnız kommersiya rəqabəti deyil, həm də gələcəkdə beynəlxalq kosmik təhlükəsizlik məsələsinə çevrilə biləcək risklər yaradır. Xüsusilə, “Starlink” peyklərində baş verən daxili nasazlıqlar və kosmik tullantıların artması da bu narahatlığı gücləndirir.
