Şimali Koreya bazar günü, Cənubi Koreya Prezidenti Li Cae Myunun Çinə dövlət səfərinə başladığı gün ballistik raketlər buraxaraq regionda və qlobal miqyasda gərginliyi daha da artırdı.
Raket buraxılışları ABŞ Prezidenti Donald Trampın Venesuelaya qarşı həyata keçirdiyi və Nikolas Maduronun ələ keçirilməsi ilə nəticələnən hərbi əməliyyatdan cəmi bir neçə saat sonra baş verib.
Cənubi Koreya və Yaponiya rəsmilərinin bildirdiyinə görə, Şimali Koreya ən azı iki ballistik raketi Pxenyandan Koreya yarımadası ilə Yaponiya arasında yerləşən Şərq dənizi istiqamətində atıb. Raketlərdən ən azı ikisi təxminən 900–950 kilometr məsafə qət edib. Bu, Pxenyanın son iki ay ərzində ilk ballistik raket sınağıdır.
Ekspertlərin fikrincə, raket buraxılışları bir neçə siyasi mesaj daşıyır. Seuldakı Uzaq Şərq Araşdırmaları İnstitutunun professoru Lim Eul-çul hesab edir ki, bu addım ilk növbədə Çinə ünvanlanmış xəbərdarlıqdır. Onun sözlərinə görə, Pxenyan Pekini Seulla münasibətləri daha da yaxınlaşdırmaqdan çəkindirməyə və Çinin nüvəsizləşdirmə mövqeyinə qarşı mövqe nümayiş etdirməyə çalışır.
Analitiklər vurğulayır ki, raket sınaqları, eyni zamanda ABŞ-a da açıq mesajdır. Pxenyan göstərmək istəyir ki, Şimali Koreya Venesuela deyil və nüvə silahına malik hərbi güc kimi aqressiv çəkindirmə potensialına sahibdir. Yonsei Universitetinin professoru Bon Yonqşik bildirib ki, Venesuelada baş verənlərdən sonra ən çox narahat olan liderlərin başında Kim Çen In gəlir.
Cənubi Koreya Prezidenti Li Cae Myun isə bazar günü Çinə dörd günlük dövlət səfərinə başlayıb. Bu, onun iyun ayında vəzifəyə başladıqdan sonra Çinə ilk rəsmi səfəridir. Li səfər çərçivəsində Çin Prezidenti Si Cinpinlə görüşəcək. Qeyd olunur ki, liderlərin cəmi iki ay ərzində ikinci dəfə görüşməsi Pekinin Seulla iqtisadi əməkdaşlığı və turizmi genişləndirməkdə maraqlı olduğunu göstərir. Bu maraq, Çinin Yaponiya ilə münasibətlərinin son illərin ən aşağı səviyyəsinə enməsi fonunda daha da ön plana çıxır.
Prezident Li bildirib ki, Koreya yarımadasında sülh məsələsi Pekində aparılacaq danışıqların əsas mövzularından biri olacaq. Cənubi Koreya tərəfi Çinin Şimali Koreya ilə dialoqun təşviqində rol oynaya biləcəyinə ümid edir. Li Cinpinlə danışıqlarda Pxenyanı danışıqlara cəlb etmək üçün Pekinin təsir imkanlarından istifadə etməyə çalışacaq.
Li Cae Myun Pekinə 200-dən çox cənubi koreyalı iş adamından ibarət nümayəndə heyəti ilə gəlib. Nümayəndə heyətinə “Samsung Electronics”-in rəhbəri Li Cey Yonq, “SK Group”-un sədri Çe Te Von və “Hyundai Motor Group”-un icraçı sədri Çonq Eysun da daxildir. Səfər zamanı tərəflər təchizat zəncirləri, rəqəmsal iqtisadiyyat, investisiyalar və mədəni mübadilələr kimi məsələləri müzakirə etməyi planlaşdırırlar.
Bu arada, Şimali Koreya lideri Kim Çen In son günlər hərbi aktivliyini artırıb. Dövlət mediasının məlumatına görə, Kim cümə günü Çin sərhədi yaxınlığında istixana təsərrüfatının tikinti sahəsinə baş çəkib. Şənbə günü isə sursat istehsalı zavoduna səfəri zamanı taktiki idarə olunan silahların istehsal gücünün iki dəfədən çox artırılmasına çağırış edib. Son həftələrdə Kim həm silah zavodlarına, həm də nüvə enerjisi ilə işləyən sualtı qayığa baxış keçirib və bu il keçiriləcək İşçi Partiyasının Doqquzuncu Qurultayı ərəfəsində raket sınaqlarına şəxsən nəzarət edib.
Seul və Tokio raket buraxılışlarını kəskin şəkildə pisləyib. Cənubi Koreya Prezident Administrasiyası fövqəladə təhlükəsizlik iclası keçirildiyini və Pxenyanın BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnamələrini pozan təxribatçı addımlara son qoymağa çağırıldığını açıqlayıb. Yaponiya Müdafiə naziri Şinciro Koizumi isə bildirib ki, raket sınaqları regionun və beynəlxalq ictimaiyyətin təhlükəsizliyinə ciddi təhdiddir.
ABŞ-ın Hind-Sakit okean qüvvələri isə yaydığı bəyanatda hadisənin ABŞ hərbçiləri, ərazisi və ya müttəfiqləri üçün dərhal təhlükə yaratmadığını, lakin Vaşinqtonun müttəfiqləri ilə sıx məsləhətləşmələr apardığını qeyd edib.
