İspaniyada tibb dünyasında böyük rezonans doğuran mühüm elmi nailiyyət əldə olunub. İspaniya Milli Xərçəng Araşdırmaları Mərkəzində (CNIO) çalışan, dünyaca məşhur bioloq doktor Mariano Barbasidin rəhbərlik etdiyi alimlər qrupu son dərəcə aqressiv bir xəstəliyə qarşı mübarizədə diqqətçəkən nəticə əldə edib və laboratoriya siçanlarında irəliləmiş mərhələdə olan şişlərin tam və qalıcı şəkildə yoxa çıxdığını qeydə alıb.
Bu kəşf xüsusilə əhəmiyyətlidir, çünki sözügedən xəstəlik adətən standart müalicələrə davamlı olur və əksər hallarda gec mərhələdə aşkarlanır. Tədqiqatçılar şişin yaşaması və böyüməsi üçün istifadə etdiyi bir neçə bioloji yolu eyni vaxtda bloklamağı hədəfləyən innovativ üçlü dərman terapiyasından istifadə ediblər və bu müalicədə KRAS onkogeni, EGFR və STAT3 zülalları paralel şəkildə hədəf alınıb.
Bununla da, xərçəng hüceyrələrinin dərmanlara qarşı müqavimət yaratmaq üçün özlərini “yenidən proqramlaşdırmasının” qarşısı alınıb. Nəticələr son dərəcə təsiredici olub: müalicə dayandırıldıqdan sonra belə siçanlarda 200 gündən artıq müddət ərzində şişə dair heç bir iz müşahidə edilməyib və xəstəliyin geri qayıtmasına dair əlamət aşkar olunmayıb.
Bu təsir insan xəstələrdən götürülmüş şiş nümunələri də daxil olmaqla üç fərqli eksperimental modeldə təsdiqlənib. 1982-ci ildə ilk insan onkogenini kəşf etmiş doktor Barbasid, bu xüsusi xəstəlik üçün uzun illərdir effektiv həll yolu axtarırdı və onun komandasının “Proceedings of the National Academy of Sciences” (PNAS) jurnalında dərc olunan son araşdırması onkologiya sahəsində ilk kimi qiymətləndirilir.
Daha əvvəl tək hədəfə yönəlmiş müalicələr çox vaxt uğursuzluqla nəticələnsə də, üç fərqli bioloji nöqtəyə eyni vaxtda edilən bu koordinasiyalı müdaxilə həm yüksək effektivlik göstərib, həm də heyvanlar tərəfindən minimal yan təsirlərlə qəbul edilib.
Hazırda bu uğur yalnız heyvan modellərində əldə edilsə də, tədqiqat qrupu insanlar üzərində klinik sınaqlara başlamaq üçün işlərini davam etdirir və bu elmi yol dünyanın müxtəlif ölkələrində minlərlə ailə üçün böyük ümid mənbəyi kimi dəyərləndirilir, eyni zamanda ən inadkar xəstəliklərin belə əzm və ağıllı yeniliklər sayəsində məğlub edilə biləcəyini nümayiş etdirir. Doktor Barbasidin bu işi hədəfə yönəlmiş müalicələrin tibbin gələcəyini necə dəyişdirə biləcəyini aydın şəkildə ortaya qoyur.
