Aristotel təxminən 2400 il əvvəl demişdi ki, gənclər təmiz nəzarətdən çıxıblar, kobud şəkildə yemək yeyir, böyüklərə qarşı hörmətsiz davranır, valideynlərinə qarşı çıxır və müəllimlərini əsəbləşdirirlər. Bu fikirlər günümüzdə də aktualdır və nəsillər arasında fərqləri anlamağın vacibliyini göstərir. Ünsiyyətin əsas qanunu qarşıdakını olduğu kimi qəbul etməkdir. Təəssüf ki, həm iş həyatında, həm də ailədə insanlar digər nəsilləri özləri kimi görür və onlardan eyni davranışı gözləyirlər. Fərqləri görmədikdə qarşıdurmalar yaranır.
“Nəsil” termini təxminən eyni illərdə anadan olmuş, oxşar sosial, siyasi, iqtisadi və mədəni hadisələrdən təsirlənmiş insanların toplusunu ifadə edir. Nəsilləri yalnız doğum ili ilə sinifləndirmək doğru deyil, eyni zamanda cəmiyyətin düşüncələri, hisləri və təcrübələri də nəzərə alınır. Tarixi hadisələri nəsillərin fərqliliyi rakursundan qiymətləndirmək vacibdir.
Araşdırmaçılar XX əsr ərzində bir neçə nəsil müəyyən ediblər:
- “Səssiz nəsil” və ya “Müharibə nəsli” (“Silent Generation”) – 1925-1945-ci illər (və ya 1927-1945-ci illər);
- “Uşaq partlaması” (“Baby boomers”) – 1946-1964-cü illər;
- “X nəsli” (“X Gen”) – 1965-1979-cu illər;
- “Y nəsli” (“Y Gen” və ya “Millennials”) – 1980-1995-ci illər (və ya 1980-1994, yaxud 1980-1999-cu illər);
- “Z nəsli” (“Z Gen”) – 1995-2012-ci illər (və ya 1996-2020, yaxud 2000-2012-ci illər);
- “Alfa nəsli” (“Alpha Gen”) – 2012-ci ildən sonrakı nəsil.
“Səssiz nəsil” və ya “Müharibə nəsli”
1925-1945-ci illərdə anadan olmuş şəxsləri əhatə edir. “Ən Böyük Nəsil”dən sonrakı və “Baby bommers”dən əvvəlki dövr üçün işlədilən demoqrafik termindir. Əhalinin siyahıya alınması rəqəmlərinə əsasən, 2019-cu ildə ABŞ-da bu nəsildən olan 23 milyon insan yaşayırdı. “Böyük böhran” və II Dünya müharibəsi insanların daha az uşağa sahib olmasına səbəb olmuşdu.
Bu illərdə anadan olmuş insanlara xas olan xüsusiyyətlər – geniş ailələr, yerli sosial qruplar və güclü qonşuluq əlaqələridir. Toplumun əsas dəyərləri sədaqət, böyüklərə hörmət, çox çalışma və ictimai dəyərlərə hörmət bəsləmək, həyat fəlsəfəsi yaşamaq üçün çalışmaqdan ibarət idi.
Baby boomers nəsli
1946-1964-cü illərdə doğulub. Bu nəsil çalışqan, ailə və iş mövzusunda məsuliyyətli, texnoloji yeniliklərə açıq və azadlıq fəlsəfəsinə meyillidir.
“X” nəsli
1965-1979-cu illərdə doğulub. Onlar texnologiyaya bağlı, səbirli, liderlik qabiliyyətinə malik və ənənələrə və yeniliklərə açıqdırlar.
“Y” nəsli
1980-1995-ci illərdə doğulub və internet, sosial media və mobil cihazların yayılmasına uyğunlaşaraq yaradıcı, empatik və təhsillidir.
“Z” nəsli
1995-2012-ci illərdə anadan olub, rəqəmsal texnologiyaya daha çox vaxt ayırır, fərdiyyətçidir və tez sıxıla bilən, enerjili nəsildir.
“Alfa” nəsli
2012-ci ildən sonrakı dövrdə doğulmuş şəxsləri əhatə edir. Onlar texnologiya ilə sərhədsiz əlaqədədir, onlayn alış-verişə üstünlük verir və yeni texnoloji peşələrə meyillidirlər.
Səssiz nəsildən əvvəlki dövrü əhatə edən Ən böyük nəsil isə 1901-1924-cü illərdə anadan olmuş, Böyük Böhran və I Dünya müharibəsini yaşamış nəsildir. Bu nəsil sədaqət və cəmiyyət dəyərlərinə böyük önəm verirdi.
Nəsillərin xüsusiyyətlərini anlamaq həm şəxsi, həm də iş və sosial həyatda münasibətlərin düzgün qurulmasına kömək edir və qarşıdurmaların qarşısını alır.
