ABŞ-li milyarder, “SpaceX” şirkətinin rəhbəri İlon Mask Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin istifadə etdiyi peyk rabitəsi sisteminə tətbiq edilən məhdudiyyətlərə münasibət bildirib. O, hərbi təyinatlı “Starshield” sisteminin ABŞ hökumətinin nəzarətində olduğunu açıqlayaraq istifadəyə dair məhdudiyyətlərin Amerika hərbçiləri və son nəticədə ABŞ Prezidenti tərəfindən müəyyənləşdirildiyini vurğulayıb.
MSNews.az xəbər verir ki, Mask bu barədə sosial şəbəkədə Ukraynanın müdafiə naziri Mixail Fyodorovun paylaşımına cavabında bildirib.
Milyarderin sözlərinə görə, “Starshield” sisteminə tətbiq olunan sürət və istifadə məhdudiyyətlərinə görə məsuliyyət “SpaceX”in kommersiya xidməti olan “Starlink”dən fərqli olaraq ABŞ-nin müvafiq dövlət qurumlarının üzərinə düşür.
Mask bildirib ki, “Starshield” ABŞ hökumətinin nəzarətindədir və ondan istifadəyə dair məhdudiyyətlər ABŞ hərbçiləri, son nəticədə isə prezident tərəfindən müəyyən edilir.
Bu açıqlama Ukrayna ordusunun peyk rabitəsində yaranmış problemlərlə bağlı Vaşinqtonun roluna dair müzakirələri gücləndirib.
Bununla belə, Maskın sözləri Donald Trampın şəxsən məhdudiyyətlərin tətbiqinə göstəriş verdiyini təsdiqləmir. ABŞ Prezidenti və ya Pentaqon tərəfindən belə bir konkret qərarın verildiyinə dair müstəqil təsdiq yoxdur.
Məsələ barədə “New York Post” və “Business Insider” də məlumat yayıb.
Onun sözlərinə görə, “Starlink” mülki və müdafiə xarakterli istifadə üçün nəzərdə tutulan kommersiya xidmətidir və hücum xarakterli hərbi əməliyyatlarda istifadə edilməməlidir.
Bu mövqe Ukrayna ordusunun pilotsuz uçuş aparatlarını idarə etmək üçün peyk rabitəsindən geniş istifadə etdiyi bir vaxtda səsləndirilib.
Oktyabrın 14-də Ukrayna rəsmiləri hərəkət edən bəzi “Starshield” terminallarına sürət məhdudiyyəti tətbiq olunduğunu bildiriblər.
Ukrayna Prezidentinin müdafiə texnologiyaları üzrə müşaviri Serhiy Beskrestnovun sözlərinə görə, məhdudiyyətlər barədə əvvəlcədən xəbərdarlıq edilməməsi bir sıra hərbi tapşırıqların pozulmasına səbəb olub.
İlkin məlumatlarda saatda 160 kilometrdən yüksək sürətlə hərəkət edən qurğularda bağlantının kəsildiyi, daha sonra isə bəzi hallarda rabitə problemlərinin daha aşağı sürətlərdə də yarandığı qeyd edilib.
“Reuters” agentliyinin məlumatına görə, rabitədəki fasilələr Ukrayna ordusunun dron əməliyyatlarına və cəbhə xəttində koordinasiyaya təsir göstərib.
Maraqlıdır ki, İlon Maskın açıqlamasından bir neçə saat əvvəl Rusiya Prezidentinin mətbuat katibi Dmitri Peskov da “Starlink” texnologiyasının hərbi məqsədlərlə istifadəsi barədə danışıb.
“Ümumiyyətlə, ‘Starlink’ kimi qabaqcıl texnologiyaların hərbi məqsədlərlə istifadə edilməməsi daha yaxşı olardı”, – deyə Kremlin sözçüsü bildirib.
Peskov əlavə edib ki, Kreml “Starlink” məhdudiyyətləri barədə yalnız mediada yayılan məlumatlarla tanışdır və qərarın təfərrüatları haqqında əlavə informasiyaya malik deyil.
Mask və Peskovun açıqlamalarında texnologiyanın hərbi istifadəsinə münasibətdə oxşarlıq olsa da, bu, onların mövqelərinin əlaqələndirildiyini göstərmir.
Hazırda məhdudiyyətlərin konkret hansı qərarla tətbiq edildiyi və ABŞ administrasiyasının bu prosesdəki birbaşa rolu tam aydınlaşmayıb.
