Rusiya Müdafiə Nazirliyi Ukraynanın Sumı vilayətində yerləşən Velikiy Prikol (ukr. Velykyi Prykil) və Sadki kəndlərini ələ keçirdiyini açıqlayıb. Lakin Ukrayna ordusu bu məlumatı təkzib edir, müharibəni izləyən ABŞ mərkəzli Müharibənin Öyrənilməsi İnstitutu (ISW) da Rusiyanın iddiasını təsdiqləmir.
MSNews.az xəbər verir ki, Rusiya Müdafiə Nazirliyi avqustun 30-da “Şimal” qoşun qrupunun hər iki yaşayış məntəqəsi üzərində nəzarət qurduğunu bildirib. Məlumatı “İnterfaks” və digər Rusiya nəşrləri də nazirliyə istinadən yayıblar. Moskva həmin ərazidə sərhəd boyunca yaratmağa çalışdığı “təhlükəsizlik zonasını” genişləndirdiyini iddia edir.
Ancaq Ukraynanın “Kursk” qoşun qruplaşması bir neçə saat sonra açıqlama yayaraq Velikiy Prikol və Sadkinin Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin nəzarətində qaldığını bildirib. Ukrayna tərəfinin versiyasına görə, Rusiya qüvvələri yalnız ayrı-ayrı hücum cəhdləri edib və irəliləyiş əldə edə bilməyib. Bu barədə “Ukrinform” məlumat yayıb.
“ISW” avqustun 30-na dair döyüş xəritəsi və əməliyyat təhlilində də Rusiya Müdafiə Nazirliyinin Velikiy Prikol və Sadkinin ələ keçirilməsi barədə bəyanatının təkzib edildiyini qeyd edib. İnstitutun məlumatına görə, hətta Rusiya “Şimal” qoşun qruplaşması ilə əlaqəli mənbələrdən biri Moskvanın son günlər Sumı vilayətində açıqladığı bəzi ərazi uğurlarını təsdiqləməyib.
Velikiy Prikol olduqca kiçik yaşayış məntəqəsidir. 2001-ci il Ukrayna siyahıyaalınmasına əsaslanan məlumatlarda kəndin əhalisi cəmi 194 nəfər göstərilib. Müharibə, sərhədyanı ərazilərin boşaldılması və sonrakı köçlər səbəbindən hazırda orada neçə mülki şəxsin yaşadığı barədə etibarlı yeni statistika yoxdur. Ukraynanın rəsmi inzibati reyestrində kənd hazırda Sumı rayonunun yaşayış məntəqəsi kimi qalır.
Maraqlıdır ki, Rusiya Müdafiə Nazirliyi son aylarda Donetsk vilayətində də çox kiçik kəndlərin ələ keçirilməsini ayrıca hərbi uğur kimi elan edib. İyulun 2-də Piskunovkanın, avqustun 16-da Perşomaryevkanın, avqustun 18-də isə Orexovatkanın nəzarətə götürüldüyü açıqlanıb. Piskunovkada 2001-ci ildə 174, Perşomaryevkada 45, Orexovatkada isə 172 nəfər yaşayırdı.
Burada yayılan ilkin mətndəki bir detalın da dəqiqləşdirilməsi vacibdir: Piskunovkanın ələ keçirilməsi barədə Rusiya bəyanatı avqustda deyil, iyulun 2-də verilib. Buna görə Piskunovka, Perşomaryevka və Orexovatkanın hamısının “bir ay ərzində” ələ keçirildiyini söyləmək tarix baxımından dəqiq deyil.
Eyni zamanda yaşayış məntəqəsinin əhalisinin az olması onun hərbi baxımdan avtomatik əhəmiyyətsiz olması demək deyil. Məsələn, Orexovatka Slovyanska yaxınlaşan istiqamətdə, Perşomaryevka isə Kramatorsk-Slovyansk müdafiə zonasına yaxın yerləşir. Kiçik kəndlər yollar, yüksəkliklər və müdafiə xətlərinə çıxış baxımından taktiki əhəmiyyət daşıya bilər.
Beləliklə, “Rusiya Velikiy Prikolu ələ keçirib” məlumatını hazırda təsdiqlənmiş fakt kimi təqdim etmək olmaz. Bu, Rusiya Müdafiə Nazirliyinin iddiasıdır; Ukrayna tərəfi kəndin öz nəzarətində olduğunu bildirir və ISW də Moskvanın bəyanatını müstəqil şəkildə təsdiqləmir.