Cənubi Koreya Prezidenti Li Ce Myon 73 ildir qüvvədə olan Koreya yarımadasındakı atəşkəs rejiminin sülh rejimi ilə əvəz edilməsi üçün Şimali Koreya ilə danışıqlara başlamağı təklif edib. Koreya müharibəsi 1953-cü ildə sülh müqaviləsi ilə deyil, atəşkəs sazişi ilə dayandırıldığı üçün tərəflər hüquqi baxımdan hələ də müharibə vəziyyətində hesab olunur.
MSNews.az xəbər verir ki, “Reuters”in məlumatına görə, Li Ce Myon bu təşəbbüslə avqustun 15-də Koreyanın Yaponiya müstəmləkəçiliyindən azad edilməsinin ildönümünə həsr olunan çıxışında çıxış edib. Prezident Şimali və Cənubi Koreyanın dinc yanaşı yaşamaq üçün bir masa arxasına oturmalı olduğunu bildirib.
Li yalnız iki Koreya arasında deyil, Koreya müharibəsinin formal olaraq başa çatdırılması üçün maraqlı tərəflər arasında danışıqlara başlanmasını təklif edib. Onun sözlərinə görə, bu proses çərçivəsində Pxenyanın nüvə imkanlarının genişlənməsinin qarşısını almağa yönəlmiş praktiki addımlar da müzakirə oluna bilər. Seul eyni zamanda hərbi gərginliyin azaldılması və mümkün eskalasiyanın qarşısının alınması üçün uzunmüddətli təhlükəsizlik mexanizmləri yaratmaq niyyətindədir.
Koreya müharibəsində aktiv döyüşlər 27 iyul 1953-cü ildə atəşkəs sazişinin imzalanması ilə dayanıb, lakin bu sənəd sülh müqaviləsi olmayıb. 2026-cı ilin iyulunda sazişin imzalanmasının 73-cü ildönümü qeyd edilib. BMT Komandanlığı da atəşkəsin 73 il ərzində Koreya yarımadasında təhlükəsizlik çərçivəsinin əsasını təşkil etdiyini bildirib.
Bununla belə, Seulun təşəbbüsünün qəbul ediləcəyi hələlik məlum deyil. Şimali Koreya lideri Kim Çen In son illərdə Cənubi Koreya ilə birləşmə siyasətindən faktiki imtina edib və Seulu “düşmən dövlət” kimi xarakterizə edib. Pxenyan Li administrasiyasının əvvəlki dialoq təkliflərinə də müsbət cavab verməyib.
Yeni sülh çağırışı regionda hərbi gərginliyin yüksək olduğu bir vaxta təsadüf edir. Şimali Koreya avqustda yenidən ballistik raketlər buraxıb və avqustun 17-dən 27-dək keçirilməsi planlaşdırılan ABŞ–Cənubi Koreya “Ulchi Freedom Shield” təlimlərini təxribat adlandıraraq nüvə çəkindirmə imkanlarını gücləndirəcəyini bildirib. Seul və Vaşinqton isə təlimlərin müdafiə xarakteri daşıdığını bəyan edir.
Beləliklə, söhbət hələ imzalanmış sülh sazişindən deyil, Cənubi Koreyanın Koreya müharibəsini formal olaraq başa çatdırmaq və 73 illik atəşkəs sistemini daimi sülh mexanizmi ilə əvəz etmək üçün danışıqlara başlamaq təklifindən gedir. Şimali Koreya bu yeni təklifə hələ rəsmi müsbət cavab verməyib.
