ABŞ Prezidenti Donald Tramp və milyarder İlon Mask ötən il münasibətlərini faktiki olaraq dağıdan açıq qarşıdurmadan sonra yenidən yaxınlaşıb və müntəzəm ünsiyyət qurmağa başlayıblar. Mask noyabrda keçiriləcək aralıq seçkilərində respublikaçıların Konqresə nəzarəti saxlamasına kömək etmək üçün azı 100 milyon dollar xərcləməyi planlaşdırır.
Bu barədə “The Wall Street Journal” məlumat yayıb.
MSNews.az xəbər verir ki, münasibətlərin bərpasının mühüm mərhələlərindən biri may ayında Tramp və Maskın “Air Force One” təyyarəsi ilə Pekinə uçuşu zamanı yaşanıb. Nəşrin mənbələrinə görə, Mask həmin səfər zamanı ABŞ-da yeni zavodların yaradılması planlarından danışıb və Ağ Ev nümayəndələrinə 2026-cı il Konqres seçkilərində respublikaçılara yardım etmək niyyətində olduğunu bildirib.
Maskın planı əsasən seçici fəallığının artırılmasına yönələcək. Onun yaratdığı “America PAC” mühüm ştatlarda qapı-qapı təşviqat, rəqəmsal reklam və birbaşa poçt kampaniyaları həyata keçirməyi nəzərdə tutur. “Reuters” daha əvvəl proqram üçün 100-120 milyon dollar ayrılmasının planlaşdırıldığını bildirmişdi. “America PAC” özü də respublikaçı seçicilərin fəallığının artırılmasında böyük rol oynayacağını təsdiqləyib, lakin xərclərin dəqiq məbləğini açıqlamayıb.
Tramp və Maskın münasibətləri 2025-ci ilin iyununda kəskin şəkildə pozulmuşdu. Mask Trampın vergi və büdcə qanun layihəsini sərt tənqid etmiş, daha sonra prezidentlə bağlı bir sıra ağır ittihamlar səsləndirmişdi. Tramp isə Maskı tənqid edərək onun şirkətlərinin federal müqavilələrinin nəzərdən keçirilə biləcəyini bildirmişdi. Sonradan Mask bəzi açıqlamalarına görə peşman olduğunu deyib.
“The Wall Street Journal” yazır ki, barışıq birdən-birə baş verməyib. Təxminən bir il davam edən prosesdə pərdəarxası telefon danışıqları və ortaq müttəfiqlərin vasitəçiliyi mühüm rol oynayıb. Vitse-prezident Cey Di Vens və Ağ Evin aparat rəhbəri Susie Wiles qarşıdurmanın ilk günlərindən Maskla əlaqə saxlayaraq gərginliyi azaltmağa çalışıblar. Vance sonrakı aylarda da tərəflər arasında əlaqələrin bərpasında əsas vasitəçilərdən biri olub.
Bununla belə, Tramp və Maskın münasibətlərinin əvvəlki qədər yaxın olmadığı bildirilir. Nəşrin mənbələrinə görə, onlar hazırda təxminən ayda bir dəfə danışır, süni intellekt, Çin və beynəlxalq məsələləri müzakirə edirlər. Trampın köməkçiləri prezidentin şəxsi söhbətlərində Maskla əvvəlki qədər yaxın olmayacağını dediyini bildirirlər.
Münasibətlərin bərpası hər iki tərəf üçün siyasi əhəmiyyət daşıyır. Respublikaçılar noyabr seçkilərində Konqresdə çoxluğu qorumağa çalışır, Mask isə 2024-cü il seçkilərində də partiyanın ən böyük maliyyə dəstəkçilərindən biri olmuşdu. “Reuters”in federal maliyyə hesabatlarına əsaslanan məlumatına görə, milyarder hazırkı seçki dövründə aralıq seçkilərlə əlaqəli siyasi fəaliyyətlərə artıq 85 milyon dollardan çox vəsait ayırıb.
