ABŞ Prezidenti Donald Tramp ilə görüşmək üçün Vaşinqtona səfər edən Yaponiya Baş naziri Sanae Takaiçi, İranla bağlı artan gərginlik fonunda ciddi siyasi balans sınağı ilə üz-üzə qalıb.
MSNews.az-ın “Reuters”ə istinadən məlumatına görə, Tramp Yaponiyadan və digər müttəfiqlərdən Hörmüz boğazında tanker karvanlarının qorunması üçün hərbi gəmilər göndərilməsini tələb edir. Lakin bu tələb Tokionun sülhpərvər konstitusiyası və daxili ictimai rəy səbəbindən ciddi məhdudiyyətlərlə üzləşir.
Yaponiya hökuməti hələlik ABŞ tərəfindən rəsmi müraciət almadığını bildirsə də, mümkün addımların hüquqi çərçivəsini araşdırır. Məlumata görə, ölkədə əhalinin 10 faizindən az hissəsi ABŞ və İsrailin İrana qarşı hərbi əməliyyatlarını dəstəkləyir.
Analitiklər bildirirlər ki, Takaiçi həm Trampın tələblərini yumşaltmağa, həm də ölkə daxilində hüquqi və siyasi risklərdən qaçmağa çalışır. Ekspertlərdən biri qeyd edib ki, “bu məsələ Yaponiya–ABŞ təhlükəsizlik ittifaqının əsaslarını belə sarsıda bilər”.
Digər tərəfdən, ABŞ Yaponiyanın təhlükəsizliyində əsas rol oynayır. Ölkədə yerləşən on minlərlə ABŞ hərbçisi və hərbi infrastrukturlar Tokio üçün Çin və Şimali Koreya kimi regional risklərə qarşı əsas təminat hesab olunur.
Yaponiya daha əvvəl ABŞ-ın Yaxın Şərqdəki əməliyyatlarına logistika və kəşfiyyat dəstəyi verib, lakin birbaşa hərbi iştirak məsələsi daxildə ciddi narazılıq doğura bilər. Bu səbəbdən Tokio alternativ olaraq vasitəçilik və diplomatik dəstək kimi variantları nəzərdən keçirir.
Ekspertlərin fikrincə, əgər Yaponiya Trampın tələbinə qoşularsa, bu digər müttəfiqlərə də təzyiqi artıracaq. Əks halda isə Vaşinqtonun Tokioya qarşı siyasi və iqtisadi rıçaqlardan istifadə edə biləcəyi istisna edilmir.
