Vuçiç baş nazir postuna keçə bilər

Serbiya Prezidenti Aleksandar Vuçiç bir neçə həftəyə istefa verəcəyini açıqlayıb. “Bild” bunu onun baş nazir postuna keçmək üçün taktiki manevri kimi qiymətləndirir.

22

Serbiya Prezidenti Aleksandar Vuçiçin istefa açıqlaması ölkədə yeni siyasi ssenari ilə bağlı müzakirələri gücləndirib.

MSNews.az xəbər verir ki, Almaniyanın “Bild” nəşri Vuçiçin bu addımını “taktiki manevr” kimi qiymətləndirib.

Nəşrin yazdığına görə, Vuçiç prezident postundan getsə də, məqsədi hakimiyyətdən uzaqlaşmaq yox, növbəti parlament seçkilərindən sonra baş nazir postuna keçmək ola bilər.

Vuçiç Belqradda tərəfdarları qarşısında çıxışı zamanı yaxın həftələrdə prezident vəzifəsindən istefa verəcəyini bildirib. “Reuters”in məlumatına görə, o, hakim Serbiya Tərəqqi Partiyasına növbəti seçkilərdə kömək etməyə hazır olduğunu deyib və yeni seçki koalisiyasının “Birləşmiş Serbiya” adlandırılmasını təklif edib.

“Associated Press” yazır ki, Vuçiç növbədənkənar ümumi seçkilərin yaxın 3-4 ay ərzində keçiriləcəyini bildirib. O, istefanın dəqiq tarixini açıqlamasa da, bunun iyul, avqust və ya sentyabr aylarında baş verə biləcəyini istisna etməyib.

“Bild” qeyd edir ki, Serbiya Konstitusiyasına görə Vuçiç üçüncü dəfə prezident seçilə bilməz. Serbiya prezidentinin rəsmi səhifəsində də göstərilir ki, bir şəxs ölkə prezidenti vəzifəsinə iki dəfədən artıq seçilə bilməz.

Bu səbəbdən nəşr Vuçiçin istefa planını hakimiyyəti başqa formatda saxlamaq cəhdi kimi təqdim edir. Onun baş nazir postuna qayıtması hüquqi baxımdan mümkün görünür. Vuçiç 2014-2017-ci illərdə artıq Serbiyanın baş naziri olub.

Serbiya Konstitusiyasına əsasən, hökumət ölkədə icra hakimiyyətinin daşıyıcısıdır. Konstitusiya mətnində baş nazirin hökumətin işini idarə və istiqamətləndirdiyi, nazirlərin fəaliyyətini koordinasiya etdiyi qeyd olunur. Bu baxımdan baş nazir postu Serbiyanın parlamentar sistemində mühüm icra səlahiyyətlərinə malikdir.

“Bild” Vuçiçin mümkün planını Vladimir Putinin 2008-ci ildə istifadə etdiyi siyasi sxemlə müqayisə edir. Həmin dövrdə Putin prezidentlik müddətindən sonra baş nazir postuna keçmiş, daha sonra yenidən prezidentliyə qayıtmışdı.

Serbiyada isə siyasi gərginlik artıq aylardır davam edir. Vuçiçin istefa açıqlaması 2024-cü ildə Novi-Saddakı dəmiryol vağzalında baş verən faciədən sonra başlayan kütləvi etirazlar fonunda verilib. Həmin hadisədə 16 nəfər həlak olmuşdu və etirazçılar faciəni korrupsiya və idarəetmə problemləri ilə əlaqələndirirlər.