ABŞ Müdafiə Nazirliyinin təşəbbüsü ilə oktyabrda Polşada NATO-nun gələcək istiqamətlərinin müzakirə ediləcəyi məhdud formatlı görüş keçiriləcək. Lakin Böyük Britaniya, Fransa, Estoniya, Latviya və Litva kimi alyansın bir sıra mühüm üzvləri görüşə dəvət edilməyib.
MSNews.az xəbər verir ki, bu barədə altı NATO diplomatına istinadən “Politico” məlumat yayıb.
Görüşün təşəbbüskarı Pentaqonun siyasət məsələləri üzrə rəhbəri Elbric Kolbidir. Diplomatlar formatı NATO-nun gələcəyi ilə bağlı ideyaların müzakirə edildiyi işçi qrupu kimi xarakterizə edirlər.
Kolbi bundan əvvəl Norveç, İsveç, Finlandiya, Polşa, Almaniya və Niderlandın iştirakı ilə iki belə görüş keçirib. İlk toplantının Norveçin Bergen şəhərində keçirilməsi səbəbindən format qeyri-rəsmi olaraq “Bergen Group” adlandırılır. Növbəti görüşün də həmin altı ölkənin iştirakı ilə Polşada keçirilməsi gözlənilir.
Böyük Britaniya, Fransa və Baltik ölkələrinin dəvət almaması isə bəzi NATO diplomatları arasında suallar doğurub. “Politico”-ya danışan dəvət almayan ölkələrdən birinin nümayəndəsi onların ABŞ və NATO tərəfindən irəli sürülən tələbləri yerinə yetirdiklərini, buna görə də iştirakçıların hansı meyarlarla seçildiyini anlamağa çalışdıqlarını bildirib.
Bununla belə, görüşə dəvət olunan ölkələrdən birinin diplomatı formatın NATO daxilində ayrıca blok yaratmaq məqsədi daşımadığını deyib. Onun sözlərinə görə, məqsəd daha kiçik qrupda ideyalar hazırlamaq və sonradan onları bütün alyansın müzakirəsinə təqdim etməkdir.
Kolbi özü də daha əvvəl Avropa müttəfiqlərinin müdafiə sahəsində daha böyük məsuliyyət daşıdığı “NATO 3.0” konsepsiyasını müdafiə edib. NATO-nun rəsmi məlumatında bu yanaşma daha güclü Avropanın daha güclü NATO daxilində ABŞ-la təhlükəsizlik yükünü daha ədalətli bölüşməsi kimi izah olunur.
Mənbələr Danimarkanın da gələcəkdə bu məhdud formata qoşula biləcəyini bildirirlər. Bununla yanaşı, həm dəvət alan, həm də kənarda qalan ölkələrin bəzi diplomatları Britaniya və Fransa kimi böyük Avropa hərbi güclərinin niyə prosesə daxil edilmədiyinə dair sualların açıq qaldığını deyirlər.
Hazırda bu format NATO-nun rəsmi qərarverici orqanını əvəz etmir. Alyansın əsas siyasi qərarları bütün üzvlərin təmsil olunduğu Şimali Atlantika Şurasında konsensus əsasında qəbul edilir.