İsrailin Gürcüstanı İranla bağlı daha sərt mövqe tutmağa sövq etmək üçün diplomatik və ictimai təzyiq kampaniyası apardığı iddia olunur. Tbilisinin Tehranla münasibətlərdə balanslı xətt saxlamaq cəhdi İsrailin narazılığına səbəb olub və son aylarda İsrailin Gürcüstandakı səfirliyi bir neçə dəfə Gürcüstan hakimiyyətinin İranla bağlı addımlarını açıq şəkildə tənqid edib.
Məlumata görə, əsas narazılıq doğuran epizodlardan biri fevralda Tbilisidəki Mtatsminda teleqülləsinin İran İslam İnqilabının ildönümü münasibətilə İran bayrağının rəngləri ilə işıqlandırılması olub. İsrail səfirliyi bu addımı açıq şəkildə tənqid edərək İran rejimini “terroru dəstəkləməkdə” ittiham edib və Gürcüstan paytaxtında belə bir jestin yanlış mesaj verdiyini bildirib.
Digər gərginlik martın 2-də Gürcüstan hökumətinin Yaxın Şərqdəki hərbi əməliyyatlarla bağlı həm İrana, həm də İsrailə başsağlığı verməsindən sonra yaranıb. “Civil Georgia”-nın məlumatına görə, Tbilisi bəyanatında əvvəlcə İran xalqına və İran İslam Respublikasına, daha sonra isə İsrail xalqına başsağlığı verib, regionda diplomatiya və siyasi dialoqun bərpa olunmasına çağırıb.
İsrail səfirliyi bu bəyanata birbaşa istinad etməsə də, “Gürcü xalqı ilə yəhudi xalqı arasında dostluğun xüsusilə çətin anlarda əks olunmalı olduğunu” vurğulayan tənqidi mesaj yayıb.
Nəşrin qiymətləndirməsinə görə, Gürcüstan İranla ticarət, turizm və diplomatik əlaqələri qorumağa çalışır, eyni zamanda Qərb və Avroatlantik inteqrasiya kursunu tamamilə itirməməyə çalışır.
Gürcüstan-İran münasibətlərinin iqtisadi tərəfi də son illərdə artıb. 2024-cü ildə Gürcüstanın İranla xarici ticarət dövriyyəsi rekord səviyyəyə — 322 milyon dollara çatıb. Bunun 37 milyon dolları Gürcüstanın İrana ixracı, 285 milyon dolları isə İrandan idxalın payına düşüb.
İsrailin narahatlığının bir hissəsi diplomatik çıxış imkanları ilə də bağlıdır. “The New Arab” yazır ki, İsrail səfirinə Gürcüstan parlamentində çıxış imkanı verildiyi halda, İran səfirinə oxşar imkan təqdim olunmayıb. Nəşrin fikrincə, bu, Tbilisidə İsrailin diplomatik təsir imkanlarının daha güclü olduğunu göstərən əlamətlərdən biridir.
Məsələyə ABŞ amili də əlavə olunur. Vaşinqtondakı israilyönlü və İran əleyhinə dairələr Gürcüstanın İranla əlaqələrini daha çox gündəmə gətirir. Bu kontekstdə MEGOBARI Act qanun layihəsi də xatırladılır. Həmin qanun layihəsi Gürcüstanda demokratiya, insan hüquqları və Avroatlantik inteqrasiya ilə bağlı problemlərdə məsul sayılan rəsmilərə qarşı viza qadağası və aktivlərin dondurulması kimi sanksiyaları nəzərdə tutur.
