İsrailin İstanbuldakı Baş Konsulluğunun yerləşdiyi binanın seysmik davamlılıq yoxlamasından keçə bilmədiyi və sökülməsinin planlaşdırıldığı bildirilir.
“Middle East Eye” nəşri məsələdən xəbərdar mənbələrə istinadən yazır ki, bina zəlzələ təhlükəsizliyi tələblərinə cavab vermədiyi üçün tamamilə sökülməlidir. Bu vəziyyət İsrail hökumətini konsulluğun gələcəyi ilə bağlı bir neçə variantı nəzərdən keçirməyə məcbur edib.
Məlumata görə, İsrail tərəfi hazırda üç əsas ssenarini müzakirə edir: yeni tikinti layihəsində iştirak etmək, konsulluğu başqa binaya köçürmək və ya İstanbuldakı diplomatik nümayəndəliyin fəaliyyətini bərpa etməmək.
Konsulluq 2023-cü ilin oktyabrından faktiki olaraq fəaliyyətsizdir. “Reuters” həmin vaxt İsrailin Türkiyədəki səfiri İrit Lilianın və digər diplomatların təhlükəsizlik səbəbi ilə ölkəni tərk etdiyini yazmışdı. “Associated Press” də 2026-cı ilin aprelində konsulluq binası yaxınlığında baş verən silahlı hücum barədə məlumatında İsrail diplomatlarının Türkiyədəki missiyalarda olmadığını qeyd etmişdi.
“The Times of Israel” yazır ki, İsrail İstanbuldakı konsulluğun bağlanması variantını da nəzərdən keçirir. Mənbənin sözlərinə görə, məsələ müzakirə mərhələsindədir və hələlik yekun qərar qəbul edilməyib.
Köçürülmə variantı isə əlavə maliyyə yükü yaradır. “Middle East Eye”nin məlumatına görə, İsrailin diplomatik obyektləri üçün xüsusi təhlükəsizlik standartları tələb olunur. Yeni bina zirehli mühafizə, xüsusi rabitə sistemləri, müşahidə avadanlıqları və digər müdafiə tədbirləri ilə təchiz edilməlidir. Bu səbəbdən konsulluğun başqa binaya köçürülməsi təxminən 6 milyon dollara başa gələ bilər.
İsrail–Türkiyə münasibətlərinin faktiki olaraq dondurulduğu bir dövrdə belə xərcin məqsədəuyğunluğu İsrail daxilində müzakirə doğurub. Mənbələrin bildirdiyinə görə, hazırda hökumətin bu köçürülmə üçün ayrıca büdcəsinin olmadığı da iddia olunur.
Diplomatik boşluq da vəziyyəti çətinləşdirir. Türkiyə Xarici İşlər Nazirliyi 2023-cü ilin noyabrında Türkiyənin İsraildəki səfiri Şakir Özkan Torunların məsləhətləşmələr üçün Ankaraya çağırıldığını açıqlamışdı. İsrailin Türkiyədəki səfiri İrit Lilianın isə rəsmi profilində hələ də Türkiyə üzrə səfir kimi göstərildiyi bildirilir.
Beləliklə, seysmik təhlükəsizlik problemi, yüksək köçürülmə xərcləri, xüsusi təhlükəsizlik tələbləri və iki ölkə arasında dərin diplomatik böhran İsrailin İstanbuldakı konsulluğunun gələcəyini qeyri-müəyyən vəziyyətə salıb.
