Avropada bu yay baş verən güclü meşə yanğınları Birinci və İkinci Dünya müharibələrindən qalan partlamamış mina, mərmi və digər sursatları üzə çıxarmağa, bəzi hallarda isə onların partlamasına səbəb olub.
MSNews.az xəbər verir ki, “Associated Press” Fransa, Belçika, Almaniya və Niderlandda yanğınların keçmiş döyüş meydanları və hərbi ərazilərdən keçməsi nəticəsində köhnə sursatlarla bağlı insidentlərin qeydə alındığını bildirir. Güclü istilik bəzi partlayıcıları işə salır, yanğın isə onları onilliklər ərzində gizlədən bitki örtüyünü məhv edərək səthdə görünən hala gətirir.
Belçikanın Almaniya sərhədi yaxınlığındakı Yüksək Fens (High Fens) bölgəsində vəziyyət xüsusilə təhlükəlidir. Ərazi İkinci Dünya müharibəsində Arden döyüşləri və Elsenborn silsiləsi uğrunda ağır döyüşlərin getdiyi zonaya daxildir. Lyej əyalətinin qubernatoru Erve Jamar yanğınların əhatə etdiyi ərazilərdə son günlər “bir neçə sporadik partlayışın” eşidildiyini bildirib. Yanğınsöndürmə xidmətləri buna görə ərazidə qalmış köhnə sursatları nəzərə alaraq fəaliyyət taktikasını dəyişib.
Fransanın Bordo şəhəri yaxınlığındakı Jirond departamentində, Le Porge kommunasında isə iyulda baş verən böyük yanğın İkinci Dünya müharibəsindən qalma gizli sursat ehtiyatını üzə çıxarıb. Ən azı 75 mərmi yanğından sonra ərazidən götürülüb. Yerli hakimiyyətin məlumatına görə, təxminən yüzə yaxın mərmi yüksək temperaturun təsiri ilə müxtəlif nöqtələrdə partlayıb, mərmilərdən biri boşaldılmış yaşayış evinin divarını deşib. Xəsarət alan olmayıb.
Almaniyanın şimal-şərqində yerləşən Müritz Milli Parkında isə yanğın zamanı ərazidə Soyuq müharibə dövründən qalan sursatların olması yanğınsöndürənlərin birbaşa alova yaxınlaşmasını məhdudlaşdırıb. Mina və partlayıcıların zərərsizləşdirilməsi üzrə mütəxəssislər də əməliyyata cəlb olunublar. Almaniyanın digər keçmiş döyüş zonalarında da partlamamış sursat meşə yanğınları ilə mübarizəni uzun müddətdir çətinləşdirir.
Niderlandda da 1944-cü ildə ağır döyüşlərin getdiyi Limburg bölgəsində meşə yanğınının yaxınlaşdığı əraziyə partlayıcıların zərərsizləşdirilməsi qrupu göndərilib. “Euronews” Avropada bu yay artıq bir neçə ölkədə köhnə sursatların istilik nəticəsində partlaması hallarının qeydə alındığını bildirir.
Mütəxəssislər təhlükənin yalnız yanğınlarla məhdudlaşmadığını bildirirlər. Uzunmüddətli quraqlıq çayların səviyyəsini aşağı salaraq əvvəllər su altında qalan hərbi texnika və sursatları da üzə çıxara bilir. London Universitetinin SOAS məktəbindən tədqiqatçı Sara Njeri daha isti və quraq yayların əvvəllər nisbətən sabit qalan müharibə qalıqlarını yenidən təhlükə mənbəyinə çevirdiyini qeyd edib.
Təkcə Belçikada aidiyyəti xidmətlər hər il köhnə sursatlarla bağlı 3 mindən çox çağırışa cavab verir və 200-250 tonadək partlayıcı materialı zərərsizləşdirir. Alimlər və fövqəladə xidmətlər ekstremal istilər və böyük meşə yanğınlarının artması fonunda Avropanın keçmiş müharibələrdən qalan sursat probleminin daha ciddi təhlükəsizlik məsələsinə çevrilə biləcəyini bildirirlər.
