Rusiya Xəzər dənizi vasitəsilə İrana partlayıcı maddələr, sursat və pilotsuz uçuş aparatları üçün komponentlər göndərərək Tehranın hərbi arsenalını bərpa etməsinə kömək edir. Bu barədə Avropa hökumətlərindən birinə məxsus sənədə istinadən “NBC News” məlumat yayıb. Sənədin məzmununun Qərb rəsmisi tərəfindən də təsdiqləndiyi bildirilir.
MSNews.az xəbər verir ki, tədarüklərə trinitrotoluol (TNT), müxtəlif sursat və PUA komponentləri daxildir. NBC-nin məlumatına görə, bu materiallar ABŞ və İsrailin zərbələrindən sonra İranın zədələnmiş və ya itirilmiş hərbi istehsal imkanlarını, xüsusilə pilotsuz sistemlər üzrə ehtiyatlarını bərpa etmək üçün istifadə oluna bilər. Tədarüklərin ümumi həcmi və İran arsenalının hansı dərəcədə bərpa edildiyi isə açıqlanmayıb.
Nəşrin məlumatına görə, iyirmidən çox Rusiya gəmisi Xəzər dənizindən keçərək İranın Əmirabad limanına yük daşıyıb. Bu gəmilərin bir hissəsinin ABŞ və Avropa sanksiyaları altında olduğu bildirilir. Daşımalarla əlaqələndirilən şirkətlər arasında Rusiyanın MG-FLOT gəmiçilik şirkəti də göstərilir.
MG-FLOT-un hərbi daşımalarla əlaqəsi daha əvvəl də Qərb tərəfindən sənədləşdirilib. ABŞ Maliyyə Nazirliyi 2024-cü ildə şirkətin gəmilərinin İran və Rusiya arasında Xəzər dənizi marşrutunda hərəkət etdiyini bildirmişdi. Avropa İttifaqı isə həmin il MG-FLOT-u İran istehsalı silah və PUA komponentlərinin Rusiyaya daşınmasında iştirak edən şirkətlər sırasında sanksiya siyahısına salıb.
Beləliklə, əvvəllər əsasən İrandan Rusiyaya silah və “Shahed” tipli PUA-ların daşınması ilə tanınan Xəzər marşrutunun indi əks istiqamətdə də istifadə edildiyi bildirilir. İyul ayında Ukrayna da Xəzərdə İranla əlaqəli hərbi yüklərin daşındığını iddia etdiyi Rusiya gəmilərinə zərbələr endirdiyini açıqlamışdı.
NBC-nin açıqladığı konkret tədarüklərlə bağlı Moskva və Tehran tərəfindən ictimai şəkildə təqdim olunmuş ətraflı təsdiq yoxdur. Buna görə partlayıcı və PUA komponentlərinin göndərilməsi barədə məlumat hazırda NBC-nin əldə etdiyi sənədə və Qərb rəsmisinin təsdiqinə əsaslanan məlumat kimi qiymətləndirilməlidir. Bununla yanaşı, Rusiya və İran arasında Xəzər dənizi üzərindən hərbi-logistik əməkdaşlığın mövcudluğu əvvəlki ABŞ və Aİ sanksiya sənədlərində də əksini tapıb.
