Yaponiya Çinin ikili təyinatlı ixrac qadağasını pislədi

Yaponiya Çinin ikili təyinatlı ixrac qadağasını kəskin tənqid edib, Pekinin nadir torpaq metalları üzrə mümkün məhdudiyyətləri isə Asiyanın iki ən böyük iqtisadiyyatı arasında gərginliyi artırır.

36

Yaponiya hökuməti Çinin hərbi məqsədlərlə istifadə oluna bilən ikili təyinatlı məhsulların ixracına qoyduğu qadağanı “tamamilə qəbuledilməz” adlandırıb və Asiyanın iki ən böyük iqtisadiyyatı arasında gərginliyin daha da artacağına dair xəbərdarlıq edib.

Reuters“-in məlumatına görə, Tokio bu addımı Pekinin nadir torpaq metalları üzrə daha geniş məhdudiyyətləri nəzərdən keçirdiyi bir vaxtda kəskin tənqid edir. Yaponiya hökumətinin baş katibi Minoru Kihara bildirib ki, yalnız Yaponiyanı hədəf alan belə bir tədbir beynəlxalq təcrübəyə ziddir və dərin təəssüf doğurur, lakin konkret hansı məhsulların təsir altına düşəcəyinin hələ aydın olmadığını əlavə edib.

Mübahisə ötən ilin sonunda Yaponiya baş naziri Sanae Takaiçinin Çinin Tayvana mümkün hücumunun Yaponiya üçün mövcudluq təhdidi sayıla biləcəyinə dair açıqlamasından sonra kəskinləşib. Çin Tayvanı öz ərazisi hesab edir və bu bəyanatın geri götürülməsini tələb etsə də, Tokio mövqeyini dəyişməyib. Bunun ardınca Pekin hərbi istifadəçilərə və Yaponiyanın hərbi gücünü artıran məqsədlər üçün ixracı qadağan edib. Dövlətə məxsus “China Daily” qəzeti isə Çinin Yaponiyaya nadir torpaq metalları ixracını daha da məhdudlaşdırmağı müzakirə etdiyini yazıb ki, bu da avtomobil sənayesi başda olmaqla Yaponiyanın istehsal sektoruna ciddi təsir göstərə bilər.

Yaponiya 2010-cu ildəki oxşar böhrandan sonra tədarükü şaxələndirməyə çalışsa da, hələ də nadir torpaq idxalının təxminən 60 faizində Çindən asılıdır, elektrik və hibrid avtomobillərin mühərriklərində istifadə olunan bəzi ağır nadir torpaq elementləri üzrə isə demək olar ki, tam asılılıq qalır. Mütəxəssislər üç aylıq ixrac məhdudiyyətinin Yapon biznesinə 660 milyard yen zərər verə və ÜDM-i 0,11 faiz azalda biləcəyini, bir illik qadağanın isə itkiləri daha da dərinləşdirəcəyini bildirir. Gərginlik fonunda Tokio birjasında Nikkei indeksi geriləyib, iri müdafiə sənayesi şirkətlərinin səhmləri dəyər itirib. Analitiklər xəbərdarlıq edir ki, Pekinin məhdudiyyətləri genişlənərsə, Yaponiya da yarımkeçiricilər və digər yüksək texnologiyalı materiallar üzrə cavab tədbirləri görə bilər.