Türkiyənin dünyəvi və respublikaçı seçici bazasının əsas dayaqlarından biri sayılan İzmir şəhərində mühüm siyasi dəyişiklik baş verib. 2024-cü ildə CHP-dən İzmir Böyükşəhər Bələdiyyəsinin sədri seçilən Cemil Tuqay 7 oktyabrda hakim Ədalət və İnkişaf Partiyasına qoşulub.
MSNews.az xəbər verir ki, Tuqayın AKP nişanını ona şəxsən Prezident və AKP sədri Rəcəb Tayyib Ərdoğan taxıb. Mərasim Ankarada AKP-nin qanunvericilik ilinin açılışı toplantısı çərçivəsində keçirilib.
Bu hadisə Türkiyə siyasətində simvolik əhəmiyyət daşıyır. “Reuters” İzmiri uzun illər dünyəvi müxalifətin əsas qalalarından biri kimi xarakterizə edir və Tuqayın keçidini AKP üçün siyasi uğur adlandırır. AKP indiyədək İzmir Böyükşəhər Bələdiyyəsində mer postunu seçki yolu ilə qazana bilməmişdi.
Cemil Tuqay 2024-cü il yerli seçkilərində CHP namizədi kimi İzmir meri seçilmişdi. Daha sonra 2026-cı ilin iyununda CHP-dən istefa etmiş və bir müddət müstəqil fəaliyyət göstərmişdi. 7 oktyabrda isə rəsmən AKP sıralarına daxil olub.
Tuqayın qərarı onun əvvəlki açıqlamaları ilə də ziddiyyət yaradıb. 2025-ci ilin avqustunda o, AKP-yə keçmək ehtimalını “milyonda bir belə yoxdur” sözləri ilə rədd etmişdi. 2026-cı ilin yanvarında isə AKP-yə qoşulacağı halda anasının onu övladlıqdan rədd edəcəyini, həyat yoldaşının isə boşanacağını dediyini açıqlamışdı.
Tuqay AKP-yə qoşulduqdan sonra qərarını İzmirə daha yaxşı xidmət etmək istəyi ilə əsaslandırıb. O bildirib ki, mərkəzi hökumətlə əməkdaşlıq şəhərin problemlərinin daha tez həll olunmasına imkan verəcək və “İzmiri yenidən qurmaq” üçün AKP-nin dəstəyindən istifadə etmək niyyətindədir.
2026-cı ilin yayında CHP daxilindəki parçalanmadan sonra 89 üzv YENİ Parti-yə keçib və bu qrup məclisdə əsas qüvvəyə çevrilib. CHP qrupunun sayı 39-a düşüb. Buna görə mer AKP-ni təmsil etsə də, məclisin siyasi balansı ayrıca qalır.
Keçid şəhərdə dərhal reaksiyalara səbəb olub. İzmir Şəhər Teatrının Məsləhət Şurası kollektiv şəkildə istefa verib, teatrın baş sənət rəhbəri Levent Üzümcü də vəzifəsindən ayrılıb. Daha sonra bələdiyyənin bəzi yüksəkvəzifəli rəsmiləri də istefa edib.
İzmir Vəkillər Kollegiyası isə Tuqayı istefaya çağıraraq, onun seçildiyi siyasi mandatla ziddiyyətə düşdüyünü bildirib. Bu, hüquqi məcburiyyət deyil, siyasi mövqedir.
Tuqayın keçidi müxalifət bələdiyyələrinə qarşı istintaqların genişləndiyi bir dövrə təsadüf edir. İstanbul meri Əkrəm İmamoğlu və İzmirin keçmiş meri Tunç Soyer də daxil olmaqla bir sıra müxalif siyasətçilər korrupsiya ittihamları ilə həbsdədirlər. Müxalifət bunu siyasi təzyiq kimi qiymətləndirir, Türkiyə hökuməti isə məhkəmələrin müstəqil fəaliyyət göstərdiyini bildirir.
