Çinin dövlət nəqliyyat nəhəngi “COSCO Shipping”ə bağlı iki böyük konteyner gəmisi — CSCL Indian Ocean və CSCL Arctic Ocean — Hörmüz boğazı vasitəsilə Fars körfəzindən çıxmağa cəhd etsə də, marşrutu yarımçıq dayandıraraq geri dönüb.
Bu barədə MSNews.az “Reuters“in gəmi izləmə məlumatları və mövzu ilə tanış mənbələrə istinadən xəbər verib. Agentliyin məlumatına görə, hadisə martın 27-də baş verib və bu, münaqişə başlayandan bəri böyük konteyner daşıyıcısının boğazı keçmək üçün etdiyi ilk cəhd sayılır.
Məlumata görə, insident İranın Çin gəmilərinə təhlükəsiz keçidə icazə verildiyi barədə verdiyi siqnallara baxmayaraq baş verib. “Reuters” yazır ki, hər iki gəmi boğaza daxil olmaq üçün hərəkətə başlasa da, qısa müddət sonra geri dönüb. Bu da Hörmüzdə real təhlükəsizlik zəmanətinin hələ də təmin olunmadığını göstərir.
Hadisə, “COSCO”nun bir neçə gün əvvəl Fars körfəzi ölkələrinə konteyner sifarişlərini yenidən qəbul etməyə başladığını elan etməsindən sonra baş verib. Daha əvvəl şirkət martın əvvəlində regiondakı risklərə görə Yaxın Şərq marşrutları üzrə yeni rezervasiyaları dayandırmışdı. Sonra isə ümumi yüklər üzrə sifarişləri bərpa etmişdi, lakin faktiki daşımaların təhlükəsizlik vəziyyətindən asılı olaraq dəyişə biləcəyini vurğulamışdı.
Nəşrin istinad etdiyi “Kpler” analitiki Rebekka Gerdes bildirib ki, bu hadisə “təhlükəsiz keçidin təmin edilə bilmədiyini” göstərir. Başqa sözlə, kağız üzərində bərpa olunan sifarişlər və İranın “dost ölkələr” üçün verdiyi mesajlar praktikada hələ sabit dəniz dəhlizi yaratmayıb. Bu, xüsusilə konteyner daşıma bazarı üçün vacib siqnaldır, çünki böyük operatorlar real hərəkət qərarlarını məhz belə sınaqlara əsasən verirlər.
“Wall Street Journal“ın məlumatına görə, gəmilər Laraq adası yaxınlığında istiqaməti dəyişib. Eyni məlumatda İran İnqilab Keşikçilərinin müxtəlif millətlərə aid üç konteyner gəmisinin keçidinə mane olduğu da qeyd olunur.
Hazırkı tablo göstərir ki, Hörmüz boğazında vəziyyət son dərəcə dəyişkən olaraq qalır. “COSCO”nun rezervasiyaları bərpa etməsi bazarda müəyyən yumşalma siqnalı yaratmışdı, amma iki nəhəng gəminin geri dönməsi boğazın hələ də tam açıq və etibarlı tranzit marşrutu sayılmadığını ortaya qoyur. Bu, regiondakı konteyner daşımalarının yaxın günlərdə də seçici, ehtiyatlı və fasiləli rejimdə qalacağına işarə edən analitik nəticədir.
