Çikaqo Universitetinin professoru və təhlükəsizlik məsələləri üzrə ekspert Robert Peyp bildirib ki, ABŞ-İsrailin İrana qarşı hərbi kampaniyası Tehranı zəiflətmək əvəzinə ona yeni geosiyasi üstünlük verə bilər.
ANI-yə verdiyi müsahibədə Peyp İranın qısa müddətdə “neft hegemonu”na çevrildiyini və nüvə silahına yaxınlaşdığını iddia edib.
Peypin fikrincə, proses “eskalasiya tələsi” ilə gedir: birinci mərhələ ABŞ zərbələri, ikinci mərhələ İranın cavab addımları, üçüncü mərhələ isə Vaşinqtonun Hörmüz boğazını fiziki olaraq açmaq üçün quru komponentli əməliyyata sürüklənməsi riskidir. O, PBS-ə müsahibəsində də İran rəhbərliyinə endirilən zərbələrin rejimi çökdürmədiyini, əksinə, daha geniş müharibə və quru qarşıdurması ehtimalını artırdığını demişdi.
Bu qiymətləndirmə rəsmi ABŞ proqnozu yox, analitik şərhdir. Ancaq onun əsaslandığı enerji arqumenti real bazar göstəriciləri ilə də üst-üstə düşür: “Reuters” yazır ki, Hörmüz boğazı normal şəraitdə qlobal xam neft, neft məhsulları və LNG axınının təxminən 20%-ni daşıyır. Agentliyin 30 mart tarixli materialına görə, boğazdakı böhran Brent markalı neftin qiymətini təxminən 115,55 dollara qədər qaldırıb və bazarı “ən pis ssenari” riskinə yaxınlaşdırıb.
Peyp həmçinin xəbərdarlıq edib ki, uzanan tükəndirici müharibə Donald Tramp üçün ciddi daxili siyasi xərc yarada bilər. Bu ehtimal fonunda “Reuters/Ipsos”-un 24 martda yaydığı sorğu Trampın reytinqinin 36%-ə düşdüyünü göstərib; Reuters daha sonra CPAC-dakı respublikaçı dəstəyi qorunsa da, milli miqyasda narahatlığın artdığını yazıb.
